خبر و گزارش – کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن نشریه الکتریکی کانون تورکمن Sun, 05 Jul 2020 18:47:52 +0000 fa-IR hourly 1 https://wordpress.org/?v=5.3.4 /wp-content/uploads/2019/09/favicon-150x150.png خبر و گزارش – کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن 32 32 گلوبالیسم با سیمای انسانی /news/glubalism-ba-simai-ansani/ /news/glubalism-ba-simai-ansani/#respond Sun, 05 Jul 2020 18:47:21 +0000 /?p=2824 دو احساس ظاهرا متناقض، بشکل گیج کننده ای در هم آمیخته اند که مورد تأئید نظرسنجی ها نیز قرار گرفته است: متهم کردن جهانی شدن و اینکه بدون همبستگی بین المللی بحران بر طرف نخواهد شد. این پارادوکس بسرعت از بین می رود: جهانی سازی فرایندی غنی وخلاق است، بردار فیزیکی آشکار کمک های متقابل …

The post گلوبالیسم با سیمای انسانی appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>
دو احساس ظاهرا متناقض، بشکل گیج کننده ای در هم آمیخته اند که مورد تأئید نظرسنجی ها نیز قرار گرفته است: متهم کردن جهانی شدن و اینکه بدون همبستگی بین المللی بحران بر طرف نخواهد شد. این پارادوکس بسرعت از بین می رود: جهانی سازی فرایندی غنی وخلاق است، بردار فیزیکی آشکار کمک های متقابل که فاصله هارا از بین می برد و آنچه که ما در طی سی سال گذشته تجربه کرده ایم چیزی جز تجربه خام و بی پر وبال آن نیست، راه حل آسان کسانی که با هر گونه نظارت، پشتیبانی و مقررات مخالف بوه اند، کسانی که آرزو می کردند که تا ابد بازی گلادیاتور ها ادامه یابد وآنها هر چه قوی تر ووحشیانه تر باقی بمانند.

مدیریت خطرات واقعی امروز، جهانی و انسانی، نیاز به نرم افزاری کاملاً جدید دارد که فرا تر ازمرزها، سلطه و اقتدار را کنار گذاشته و استفاده از زور قدرت را به حاشیه براند.

می توان یک توافق کلی در مورد یک « جهانی سازی دیگر» انسان گرایانه و حمایتی، بدست آورد که هدف اصلیش از بین بردن تهدید جهانی باشد. گسست واقعی، به گذار از امنیتی که زمانی ملی تصور می شد، به امنیتی دیگر، سرنوشت ساز و بی سابقه با ماهیتی جهانی نیاز دارد. طی قرنها نگرانی ها و احتیاط ها ، ترس ها و وسواس ها متوجه خط مرزها بود که بقایمان را با خطر حمله به سرزمین ملی ، پناهگاه ضروریمان پیوند می داد. امروز دیگر حریمی وجود ندارد. مصیبت بزرگ حمله ای است که بطور یکسان تمام بشریت را هدف قرار می دهد. دیگرنیاز به رژه ارتشها برا ی منصرف کردن کسانی که قصد حمله به زندگیمان دارند، نیست: ویروس ، گازهای گلخانه ای ، قحطی به هیچ وجه نسبت به رژه ارتشها حساس نیستند! مدیریت جهانی و انسانی خطرات واقعی امروز نیازبه یک نرم افزار کاملاً جدید دارد که باید فراتر از مرزها ، حاکمیت ها را نادیده بگیرد و قدرت وزور را به حاشیه براند.

« خواست همه بشریت بدون استثنا مورد نظر است، دیگر برنده و بازنده مفهومی ندارد: باخت یک گروه به باخت مشترک دیگران تبدیل می شود»

کشف این هدف ،هرچند با تاخیربسیار، با توجه به خطراتی که طی بیش از سی سال به نمایش گذاشته شده، مستلزم مسیری نوین است که با شناسائی مشکلات آغاز می شود. نا امنی، ناشی از قرار گرفتن بشریت در معرض خطرات مکانیکی و نه استراتژیکی است ، خطراتی که حق بقای جمعی را مختل می کند : خطرات محیط زیستی، سلامتی و خطرات غذایی . خطرات محیط زیستی و سلامتی ، مسئول مرگ میلیونها نفر در سال و خطرات غذایی که یک میلیار انسان را دربر می گیرد ، سالانه به مرگ نزدیک به ١٠ میلیون نفر منجر می شود.

بی نهایت بیش از مجموع همه جنگ ها و حملات تروریستی ، ما رودروی فجایع بسیاری هستیم که یکدیگر را تغذیه می کنند، روابط اجتماعی را تخریب کرده ، ترس ، تحقیر و در نتیجه خشونت را بر می انگیزند. امنیت امروز دیگر در آن جایگاهی نیست که بنیانگذاران سازمان ملل در ابتدای بوجود آمدن این نهاد، آن را قرار داده بودند!

مرحله دوم ، جهت گیری است: تفکر در مورد امنیت جهانی نه تنها منجر به تفکیک دفاع از حاکمیت ملی، بلکه تقکیک جهانی سازی از بازار ومسائل بین المللی از رقابت نیز می شود. باهدف جدید بشریت بدون تمایز ، بازی برد وباخت دیگر مفهومی ندارد: باخت هر فرد به باخت مشترک دیگران می انجامد؛ اگر من تلاش کنم که به تنهایی پیروز شوم ، سریعا همه چیز خود را از دست خواهم داد… دفاع دیگر مترادف با بسیج نیروهای نظامی نیست ، بلکه تنها می تواند چند وجهی، ترکیبی از اقتصاد ، علم ، امور اجتماعی ، مدیریت و سیاست باشد. این به معنای جایگزینی همبستگی بجای حاکمیت ، ضابطه وهنجار بجای رقابت ، ضرورت های اجتماعی بجای قوانین بازار در سطح بین المللی است.

«اصلاحات عمیق سازمان جهانی بهداشت به منظور تقویت مهارت ها و تبدیل آن به عنوان اولین سد و مانع اصلی در مواجهه با ناامنی های جهانی ، ضروری است»

مرحله سوم ، پیشنهادات. به آسیب شناسی هائی بپردازیم که حتی از نظر خطرات در مورد تغذیه، کشنده ترین نیستند. همچنین توجه داشته باشیم که حتی کرونا ویروس پر خطرترین برای ایمنی بهداشتی نیست اگر ٢٢٠ میلیون قربانی انسانی مالاریا و ۴۵٠ هزار مرگ و میر ناشی از آن در هر سال را در نظر بگیریم ! از این منظر گسترده متوجه می شویم که اصلاحات عمیق سازمان بهداشت جهانی برای تقویت مهارت ها و تبدیل شدن آن به اولین مرجع مستحکم در برابر افزایش ناامنی های بهداشت جهانی ضروری است. این سازمان در دهه‌های اخیرخطائی نداشته است، ولی بخاطر افراط حاکمیت دولتها فلج شده است. تنها با غلبه بر این مانع می تواند مؤثر باشد. پنج حوزه اصلاحات باید در اسرع وقت مورد بحث و بررسی قرار گیرد: ایجاد یک سیستم آماری واحد با امکان شناسایی و اندازه گیری یکنواخت آسیب شناسی در هر کشور؛ هماهنگی نزدیک سیاستهای بهداشت ملی در زمینه همه گیری؛ ایجاد شورای امنیت بهداشت ، متشکل از نمایندگان دولتها که هر روز بر روی این مسائل کار کنند و در مواقع حساس سریعا اقدامات لازم را با ضمانت اجرائی رهنمود دهند. تدوین استانداردهای بهداشت عمومی، فراتر از مقررات بین المللی بهداشت فعلی؛ ایجاد ساختاری بمنظور احتمال مداخله گسترده در کشورهایی که ضعیف ترین امکانات بهداشتی را دارند.

آخرین مرحله اجرای عینی اصلاحات است ، در جهانی که محافظه کاری تنها فصل مشترک ممکن بین دولتهاست. ترس میتواند تزلزل ایجاد کند و احتمالا اعتقاد به سودمند بودن نیز: فشار نیروی اجتماعی می بایست از پس مشکلات بر آید. اگر در این تنها مورد یعنی فشار نیروی اجتماعی موفق شویم، مسیری ایجاد میشود که برای سایر مسائل قابل استفاده خواهد بود: راهی برای «عمل دوم » پیدا خواهد شد که جهانی سازی را در خدمت بشریت قرار می دهد.

LE monde

The post گلوبالیسم با سیمای انسانی appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>
/news/glubalism-ba-simai-ansani/feed/ 0
ایران را اعتراض فراگرفته؛ اطلس تازه‌ترین تجمعات کارگران، بازنشستگان، مالباختگان و دانشجویان /news/airan-ra-aatraz-fragrfth-atls-tazht/ /news/airan-ra-aatraz-fragrfth-atls-tazht/#respond Tue, 30 Jun 2020 18:29:03 +0000 /?p=2811 موج دیگری از اعتراضات کارگران، کارمندان، بازنشستگان، مالباختگان و دانشجویان، سراسر ایران را از جنوب تا مرکز فراگرفته است. پانزدهمین روز اعتصاب هفت‌تپه دور جدید اعتراض و اعتصاب در مجتمع نیشکر هفت‌تپه در خوزستان وارد پانزدهمین روز خود شده است. کارگران در این دور از اعتراضات خود، خواستار «پرداخت حقوق معوق»،‌« تمدید دفترچه بیمه»، «بازگشت …

The post ایران را اعتراض فراگرفته؛ اطلس تازه‌ترین تجمعات کارگران، بازنشستگان، مالباختگان و دانشجویان appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>
موج دیگری از اعتراضات کارگران، کارمندان، بازنشستگان، مالباختگان و دانشجویان، سراسر ایران را از جنوب تا مرکز فراگرفته است.

پانزدهمین روز اعتصاب هفت‌تپه

دور جدید اعتراض و اعتصاب در مجتمع نیشکر هفت‌تپه در خوزستان وارد پانزدهمین روز خود شده است. کارگران در این دور از اعتراضات خود، خواستار «پرداخت حقوق معوق»،‌« تمدید دفترچه بیمه»، «بازگشت به کار همکاران اخراجی»، «بازداشت امید اسدبیگی،‌ مدیرعامل شرکت»،‌ «خلع ید کارفرما و بخش خصوصی» و «بازگرداندن ثروت‌های اختلاس‌شده به کارگران» شده‌اند.

پیشتر نیز کارگران هفت‌تپه بارها دست به اعتصاب و اعتراض زده‌اند که در جریان اعتراضات سال گذشته، شماری از کارگران معترض بازداشت و از سوی دادگاه به مجازات حبس و شلاق محکوم شدند. تعدادی از این کارگران از جمله اسماعیل بخشی و محمد خنیفری از کار اخراج شدند.

 

اعتراض اپراتورهای پست‌های فشار قوی هرمزگان

همچنین جمعی از اپراتورهای پست‌های فشار قوی (کلاه‌زردها) هرمزگان، روز دوشنبه ۹ تیر، با تجمع مقابل اداره برق منطقه‌ای این استان دست به اعتراض زدند.

به گزارش ایلنا، معترضان خواستار اجرای تبدیل وضعیت خود هستند. این در حالی است که وزیر نیرو وعده داده کلاه‌زردها تبدیل وضعیت شده و به کارگر دائم بدل می‌شوند. اما کارگران از تعلل سازمان توانیر در این زمینه خبر داده‌اند.

در هفته‌های گذشته نیز اپراتورهای پست‌های فشار قوی برق در چند استان دیگر نیز مقابل اداره‌های برق منطقه‌ای تجمع کردند و خواستار رفع بلاتکلیفی شغلی خود شدند.

 

اعتراض کارگران شهرداری کوت عبدالله

شماری از کارگران شهرداری کوت عبدالله در خوزستان نیز صبح روز دوشنبه در اعتراض به بلاتکلیفی در وضعیت پرداخت معوقات مزدی مقابل ساختمان استانداری خوزستان تجمع کردند.

به گزارش ایلنا، کارگر معترض می‌گویند: «از ابتدای سال جاری حقوق نگرفته‌ایم و تعدادی از همکاران‌مان هم مطالباتی از شهریور سال گذشته دارند.»

این کارگران طی یک سال گذشته چندین بار در اعتراض به عدم پرداخت مطالباتشان مقابل نهادهای مختلف دولتی استان دست به تظاهرات زده‌اند، اما تاکنون هیچ پاسخی از سوی مقام‌های دولتی نگرفته‌اند.

به گفته آنها، مطالبات مزدی بیش از ۲۵۰ نفر از کارگران شاغل در بخش فضای سبز حدود سه ماه به تاخیر افتاده است.

یکی از کارگران معترض اعلام کرد: «در شرایط سخت گرمای هوا در سطح شهر مشغول کاریم و باتوجه به اینکه فصل گرم تابستان نیز فرار رسیده و کارمان سخت‌تر شده است، خواسته‌ای جز دریافت حداقل  بخشی از مطالباتمان را نداریم.»

 

اعتراض پاکبانان بوشهری

همچنین چند صد نفر از پاکبانان بوشهری روز دوشنبه در اعتراض به عدم پرداخت حقوق‌شان تجمع اعتراضی برگزار کردند.

ایرنا، خبرگزاری رسمی جمهوری اسلامی، به نقل از یک پاکبان معترض نوشت: «نوروز پارسال با وجود کار کردن در هفت روز تعطیلی عید سه میلیون و ۴۵۰ هزار تومان حقوق گرفتم ولی این پرداختی در فروردین امسال به ۲ میلیون و ۹۵۰ هزار تومان رسیده است.»

یکی دیگر از پاکبان معترض نیز گفت: «مبلغ درج شده در قراردادم ۲ میلیون و ۸۳۰ هزار تومان بوده که با حساب ۷۵ ساعت اضافه کاری و کار کردن در چهار روز تعطیلی باید بیش از چهار میلیون حقوق می‎گرفتم ولی با این وجود دریافتی‌ ماه گذشته تنها ۲ میلیون تومان بوده است.»

همچنین با وجود افزایش شیوع ویروس کرونا در استان‌های جنوبی ایران، تامین وسایل پیشگیرانه برای انجام کار، از جمله تهیه ماسک، بر عهده خود پاکبانان است.

 

اعتراض کارمندان نفت و گاز

همزمان جمعی از کارمندان نفت و گاز در اعتراض به عدم اجرای قانون ترمیم پایه‌های حقوق خود، روز دوشنبه مقابل وزارت نفت تجمع کردند.

معترضان در سال‌های گذشته با ارائه چند شکایت به دیوان عدالت اداری، درباره ضرورت اجرای این قانون رای گرفته‌اند.

قانون وظایف و اختیارات وزارت نفت در تاریخ ۱۳۹۱ تصویب شد و به تایید شورای نگهبان نیز رسید و سپس از سوی رییس جمهوری برای اجرا به وزارت نفت ابلاغ شد.

اما وزارت نفت هنوز بندی از این قانون را که مربوط به ترمیم پایه‌های حقوق است، اجرا نکرده است.

 

اعتراض بازنشستگان مخابرات

همچنین جمعی از کارکنان و بازنشستگان شرکت مخابرات ایران به دلیل مطالبات مربوط به عدم پرداخت رفاهیات و سنوات گذشته خود، روز دوشنبه مقابل وزارت ارتباطات تجمع کرده و خواستار پرداخت قانونی حقوق و مزایای خود شدند.

بازنشستگان معترض شرکت مخابرات ایران خواستار اجرای آیین نامه استخدامی مصوب ۳۰ مرداد سال ۸۹ هیئت مدیره شرکت مخابرات ایران هستند.

شرکت مخابرات ایران از سال ۹۷ مطالبات این کارکنان و بازنشستگان را پرداخت نکرده است.

محمدرضا بیدخام، سخنگوی شرکت مخابرات ایران، به خبرگزاری مهر، گفت: مطالبات بازنشستگان شرکت مخابرات ایران مربوط به عدم پرداخت رفاهیات می‌شود که در حال بررسی موضوع هستیم و به زودی نتیجه را اعلام خواهیم کرد.

 

اعتراض سهامداران بانک مهر اقتصاد

در تجمع دیگری، سهامداران بانک مهر اقتصاد در اعتراض به عدم رسیدگی قضایی به وضعیت پرونده پذیره‌نویسی این بانک تجمع اعتراضی برگزار کردند.

بر اساس گزارش شبکه‌های اجتماعی، این تجمع مقابل ساختمان دادستانی تهران برگزار شده است.

وضعیت پرونده پذیره‌نویسی بانک مهر اقتصاد از سال ۱۳۹۴به طور بلاتکلیف رها شده است.

 

اعتراض مالباختگان شرکت آذویکو آذربایجان

همچنین شبکه‌های اجتماعی از برگزاری تجمع مالباختگان شرکت آذویکو آذربایجان خودرو مقابل وزارت صنعت، معدن و تجارت خبر داده‌اند.

این افراد معترضند که پس از دو سال، هنوز شش هزار ماشین پیش‌خرید شده، تحویل داده نشده است.

شرکت آذویکو هنوز به مشتریانی که در سال ۹۷ خودرو پیش خرید کرده‌اند، خودرویی تحویل نداده است.

در این میان، از برخی با گرفتن ۴۴ میلیون تومان هزینه بیشتر، خودروی بدون سند تحویل داده و به بقیه نیز اعلام کرده یک سال دیگر منتظر بمانند و خودروی جدید را با مبلغ ۵۰۰ میلیون تومان بخرند.

 

اعتراض جمعی از دانشجویان خوارزمی

اما اعتراض به شیوه مدیریت شیوع ویروس کرونا در ایران نیز همچنان ادامه دارد.

روز دوشنبه، تعدادی از دانشجویان کارشناسی ارشد رشته ریاضی دانشگاه خوارزمی اعلام کردند با وجود اینکه معاونت آموزشی دانشگاه به طور رسمی اعلام کرده تمام آزمون‌های این دانشگاه غیرحضوری باید برگزار شود، برخی از استادان بر برگزاری آزمون حضوری اصرار داشته و آزمون را به صورت حضوری برگزار می‌کنند.

خبرگزاری مهر به نقل از این دانشجویان معترض نوشت دانشجویان مجبورند برای گرفتن نمره در آزمون‌هایی که در کلاس‌های کوچک و بدون پروتکل بهداشتی و با حضور تمامی دانشجویان برگزار می‌شود، شرکت کنند.

The post ایران را اعتراض فراگرفته؛ اطلس تازه‌ترین تجمعات کارگران، بازنشستگان، مالباختگان و دانشجویان appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>
/news/airan-ra-aatraz-fragrfth-atls-tazht/feed/ 0
تاریخ، روح و جان ملتی است، آنرا به سخره نگیریم! /news/tarikh-ruh-u-jan-mlti-ast-anra-bh-skhrh/ /news/tarikh-ruh-u-jan-mlti-ast-anra-bh-skhrh/#respond Sun, 14 Jun 2020 10:45:18 +0000 /?p=2789 هر ملتی به شکوهمندی تاریخ و میراث ملی خویش می بالد و به آنها افتخار می کند. پیشینیان ما نه تنها آفرینندگان آن شکوهمندی بلکه حامیان و حافظان و ناقلان آن به نسل های بعدی نیز می باشند. برخلاف تفکر و نگرش برخی ها تاریخ زباله دانی ندارد، داده های تاریخی، اسناد و آرشیو اشتباه …

The post تاریخ، روح و جان ملتی است، آنرا به سخره نگیریم! appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>

هر ملتی به شکوهمندی تاریخ و میراث ملی خویش می بالد و به آنها افتخار می کند. پیشینیان ما نه تنها آفرینندگان آن شکوهمندی بلکه حامیان و حافظان و ناقلان آن به نسل های بعدی نیز می باشند.

برخلاف تفکر و نگرش برخی ها تاریخ زباله دانی ندارد، داده های تاریخی، اسناد و آرشیو اشتباه و یا جنایات هیچ ملت و یا رهبری را نمی بخشد، و یا آنرا به باد نسیان و فراموشی نمی سپارد. هجوم وحشیانه آریائیان از فلات هند بسوی ایران کنونی که در مسیر خود شهرهای سوخته(شهر سوخته زابل) برجای گذاشتند، حمله به سرزمین سکاهای تورک نژاد و درس عبرت دادن شاهزاده خانم تومار به هخامنشیان، از هجوم خونخوارانه ابومهلب این سردار عرب به گرگان و کشتار خانواده چؤل خان (الصولی در منابع عربی) از غارت و چپاول سرزمین تورکمن توسط پادشاهان صفوی و افشاری و قاجاری و پهلوی جنایات نازی های آلمانی برهبری روان پریشی بنام هیتلر که تمامی این ها داده های تاریخی هرگز به زباله دانی تاریخ انداخته نمی شود.

غرض از بیان این جملات اشاره به جوابی است که جناب آنه دردی عنصری به سئوال یکی از کابران کانال تلگرامی “اولکامیز” در مورد نحوه اسکان تورکمن ها در گرگان و دشت و نیز  گنبد قابوس داده بود، می باشد.[۱]

قبل از هرچیز باید اذعان کرد که علم تاریخ همانند دیگر علوم رشته های مختلفی دارد و هر رشته متخصصان و کاردانان خویش را داراست و آنرا می طلبد؛ تاریخ عهد باستان، عهد میانه، عصر جدید، دوران معاصر. درست است که داده های و رویدادهای تاریخی با علومی نظیر زمین شناسی و اتنولوژی، جامعه شناسی و ادبیات و فولکلور کامل می گردد ولی هر رشته علم ویژه ایست و متخصص خود را دارد یعنی نمی توان بقول تورکمن ها “موندان اورسام غئلئجی عاراپدا شانگلار اوجی” که روی آوردن به آن شیوه بررسی های تاریخی ما همانند “ایت اوتلان یالی” خواهد شد. بگذریم.

آقای عنصری در بحث مربوط به دوره پیش از اسلام اشاره ای به بارتولد، تورک شناس روس (واسیلی ولادیمیرویچ) بارتولد کردند و از قول ایشان نوشتند که “دولت محلی < صول > در ناحیه جرجان در پایان دوره ساسانیان می‌نویسد < محتمل است استپ‌های شرق دریای خزر را در قرن ششم میلادی ترک‌ها تصرف کرده باشند. آنچنان که برخوردهایی اۇغوزان با ایرانیان ساسانی به آن دوره مربوط است.اۇغوزها اخلاف همین ترک‌ها هستند.”

اگر بخواهیم چگونگی اسکان تورکمن ها در منطقه وسیع شرق دریای خزر تا منطقه سیر دریا (سیحون کنونی) و ماورالنهر را ترسیم نمائیم باید به اسناد و داده های تاریخی مورخان آن دوره مراجعه کرد مثلا مورخان یونانی همانند هرودت به هجوم کوروش به سرزمین سکاها و کشته شدن وی توسط تومار اشاره می کند و اطلاعات مبسوطی ارائه می کند. بازماندگان سکاها و داخ ها (داهه ها ) هم اینک در بین طوایف تورکمن ها باقی مانده است. سکاها یا اسکیت ها نماد خویش را در طایقه سوقی(SOKI) و رد پای داهه ها را در طایفه “داز” ها می توان یافت. اگر نگاه دقیقی به نقشه جغرافیائی گرگان که توسط بیرونی ها و اصطخری و سپس کاشغری ترسیم شده است بیاندازیم خواهیم دید که سکونتگاه اولیه و اصلی تورکمن ها در منطقه ای تحت عنوان گرگان (در منابع عربی جرجان) می باشد که حکمروانی پادشاهان گرگان در شمال تا کوههای بالقان (داهه) ادامه پیدا می کند. باید متذکر شد که چون توتم (حیوان مقدس) تورکان گرگ می باشد، این منطقه، عنوان ترجمه شده “قورت” را برخود گرفت (مثل جرجان که تلفظ عربی گرگان بعربی است)

آقای عنصری به نقل قولی با عنوان “دولت محلی صول” اشاره می کنند. باید پرسید اگر این دولت محلی بوده باشد پس دولت ملی و سراسری در دست چه کسی بود؟ یا بعبارتی بارتولد که سرچشمه تمامی داده ها و میراث های فرهنگی تورکان آسیاسی مرکزی و تورکستان را به تاجیک های فارس زبان نسبت می دهد، اینجا نیز بقول روسها (خیتر یعنی حیله) بکار برده، ساسانی ها را دولت ملی و دولت چؤل خان را (در عربی چون حرف چ نیست آنرا صول نوشتند) یک دولت محلی القاء می کنند. در صورتی که ادیپ مشهور تورکمنستان مرحوم احمد بکمرادوف ریشه های تاریخ کؤروغلی را در چؤل خان می بیند.(نبرد کؤروغلی با ریحان عرب و عرب ریحان بخاطر بیاورید)

آقای عنصری در نقل خویش اولا تورکها (بخوان تورکمن ها) را تصرف کننده [بخوان غاصب و مهاجر] استپ های شرق دریای خزر آن هم در قرن ششم میلادی ذکر می کند( باستانشناسان به حضور تورکمنها در چندین هزاره قبل از میلاد مسیح اشاره می کنند). البته  این تهمتی است که در طول سالیان دراز حکومتهای مرکزی ایرانی به تورکمنها زده می شود که “تورکمنها غاصبانی از آن سوی مرزها هستند که باید بروند“. در آن مقاطع تاریخی پروسه اسکان هیچ ملتی به پایان نرسیده بود، آریائیان از فلات هند بسوی سرزمینی که بعدها ایران نامیده شد سرازیر شدند، اروپائیان در حال جنگ با همسایگان به منظور کسب اراضی بیشتر بودند، تورکان نیز از صحاری گبی، قاراقوروم و کوههای آلتای بسمت غرب در حرکت بودند یعنی بعبارتی دیگر همه در حال کوچ و یافتن سرزمین های جدید بودند که اصلا و اصلا نمی توان آنرا تصرف بیان کرد. اصولا پروسه اسکان تورکمن ها در سرزمین های کنونی خویش که سئوال اصلی کاربر کانال تلگرامی بوده، در اواخر قرن شانزدهم میلادی به پیایان می رسد. یعنی تورکمن های مثلا منطقه اترک-گورگن از زمان صفویان در منطقه ای که امروزه تورکمن صحرا نامیده می شود کاملا اسکان یافته- یعنی از حالت کوچروئی به یکجانشینی روی آورده و اوبه های خویش که امروزه نیز بهمان نام نامیده می شود، بوجود آوردند.

آقای عنصری اشاره ای به درگیری های اوغوزان با ساسانیان کردند که گویا اجداد ما در این مقطع در استراباد و گرگان حضور پیدا می کنند. باید پرسید پس کاخ و تمدن باشکوه “أنوو” (که قدمت آن به قول پومپلی- باستانشناس آمریکایی بین ۹ تا ۶ هزار سال پیش از میلاد می رسد) و نیز یادگارهای تاریخی “نوسای” (در نزدیکی آشغابات) که متلق به اشکانیان می باشد (آرشاک، اشک نام شاهان اشکانی که نام آشغابات از آن گرفته شده است)، دیوار با عظمت “قئزیل آلان” (که به اشتباه یا به عمد آنرا سد اسکندر می نامند)، باقای تاریخی “تورنگ تپه”، “شاه تپه”، کومیش دفه جیک… آیا می تواند کار ساسانیانی باشد که آخرین پادشاهش یزدگرد سوم پس از شکست از اعراب به میان تورکمنهای ماری(مرو) پناهنده می شود، کار ساخت و یا تکمیل این دیوار که بخشی از آن اینک در زیر آبهای خزر افتاده است، متعلق به دولت تورکی اشکانیان می باشد.

بحث مربوط به اسکان تورکمن ها در سرزمین های کنونی خویش را خلاصه وار چنین بیان می کنیم:

  • تورکمن ها قبل از ورود آریائیان از فلات هند به ایران کنونی (پیش از هزاره دوم ق. میلاد) در این نواحی مابین سیردریا و دریای خزر ساکن بوده با مهاجمان بعدی مثل هخامنشیان در دفاع از سرزمین خویش جانانه نبرد کردند. (مدافعه تومار در مقابل کورش)
  • بگواه اکتشافات باستانشناسان مشهور رافائل پومپللی” آمریکائی و ژاک مورگان” و “ژان دهه” فرانسوی، تورکمن ها قبل از میلاد مسیح در این منطقه آثار تمدنی باشکوهی برپا کردند که متاسفانه در نتیجه هجوم یونانی ها، عربها، مغولان و تیموریان و دیگر حوادث تاریخی نابود شدند، که اینک بقای آنرا در جای-جای تورکمنستان و تورکمن صحرا می توان دید.
  • بحث در مورد نحوه اسکان تورکمن ها در مناطق شرق دریای خزر بقدری وسیع و دارای منابع بیشمار می باشد که برای بیان آنها نشستهای علمی و آکادمیک لازم است و از حوصله یک مقاله خارج می باشد. من در اینجا تنها به سه منبع کلیدی در این خصوص اشاره می کنم:
  • باستانشناس(آرخئولوگ) سوئدی یان آرنه Jan Arne در سال ۱۹۴۰ بر روی تپه های باستانی تورکمن صحرا منجمله “شاه تپه”(در غرب آق قالای کنونی) اکتشافات علمی انجام داده و یافته های خویش در کتابی تحت عنوان “کشفیات شاه تپه” به انگلیسی در استکهلم منتشر کرده است.[۲]

بنابه گفته های این محقق سوئدی در این منطقه تورکمنهای اوغوز  ساکن بودند:

«…Shah Tepe repesent a Turkish people that had been converted to islam in 8th century. In all probability these people were the Ghuzz or Oghuz, whose country stretched at least from the mounth of the riwer Gorgan to the north between the Caspian and the Aral seas and in the north-west to the Volga, in the east all the way to Jimkent.»

[Terjime: Şadepede, 8-nji asyrda yslam dinini kabul eden adamlar ýaşapdyrlar. Bar bolan mümkinçilikleri nazara alaňda olary Goz ýa-da Oguzlar diýmäge esas bar, olaryň ýerleşýän strategik mekany Gürgen derýasndan Hazara hem Araldyr Wolga ondan Jimkent çenli aralygynda uzanan toprak bolupdyr](343.s)

همچنین در  ۱۶ مرداد ۱۳۳۶ پروفسور ژان دهه باستان شناس مشهور فرانسوی و هیئت همراهش پس از ۱۷ سال کاوش و تجسس در تپه باستانی تورنگ تپه“( تورنگ به تورکمن کأکیلیک و قرقاول در ۲۰ کیلومتری شرق گرگان) و اکتشافات تاریخی مختلف به کار پژوهشی خود پایان دادند، البته این تپه باستانی در ۱۵ دی ۱۳۱۰خ به شماره ۶۶ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده بود. تصویر ذیل بخشی از مصاحبه روزنامه دربار شاهنشاهی موسوم به رستاخیز شماره ۶۸۵  با پروفسور دهه می باشد:

همچنین یادگارهای موجود در بلندی های “خالدنبی” و سنگ مزارهای ستونی آن -قدمت آن به ماقبل مسیح می رسد- که در منطقه “قارری نخور” تورکمنستان نیز موجود می باشد، حاکی از وجود تمدن مشابه در دو سوی سرزمینی است که با قرارداد آخال از هم جدا شدند. در مورد نحوه سنگ مزارها که بقول ابن فضلان- مبلغ دینی عرب در سفرنامه اش- تورکمنها شکل تراشیده از چوب را بهمان شکلی که در سنگ مزارها می بینیم بر گردن خویش آویزان کرده و آنرا مقدس می شمردند.

و اما نکته جالب در مورد قدمت ساکنین این منطقه را می توان در ریشه زبانی این منطقه دید. دوستمان آقای آی محمد آی محمدی در مقاله وزین خویش که به مشابهت زبانی اوستا و تورکمنی امروز پرداخته است، نکات جالبی از تشابه این متن قدیمی با زبان تورکمنی امروزی ارائه می دهد که در زیر به یکی دو مورد آن اشاره می کنیم:

    «آوستادا آغزالان آلتین، کوموش، گوهر، بهالی داشلار و پارلاق سویشه لردن عمله گلن و عجایئپ قالا آدلاندیرلان ” گنگ دژ”(قالا) سؤزویندأکی “گنگ” سؤزی تورکمن دیلیندأکی گه نگ/عجایپ سوزیدیر (رود گنگ).

  آوستادا ایلکینجی آدام سایئلیان کیومرث سؤزی، کیه(کؤک، گؤک، آسمان) و مرت (مرد، انسان) یاغنی آسماندان اینن ایلکینجی آدم سؤزلریندن عمله گلیأر و بو سؤز هم تورکمنچه دیر. کیکاوس یدی اولکا حکومت ادنده، آسمانا اوچماغی آرزو ادیپدیر، آوستادا اول کوی کی اوسن یاغنی گؤگـده اوچان دییلیپدیر. ایلکینجی پادشاه سایئلان جمشیدینگ آدی آوستادا “یـیم خشیت” گؤرنوشینده بیان ادیلیپدیر. بو سؤزلر ییغیم قوشا ادیو یاغنی توپارلایین حکومت اتمکدیر. خشیت سؤزی خیشات تورکمنچه ده قوشات یاغنی بیر یری قورشاپ/ غاباپ آلماق و ییغیم بولسا یئغنانماق، توپارلانماق مانیسینده دیر. کیچی آوستانینگ یثااهو(یالنگیز باشلیق) قوشغیسینی آلیپ گؤریلینگ. اوندا شئـیله دییلیأر:

” یییم دریگو بیو ددات” (یاغنی توپارلانیپ حکومت اتمک)

آوستادا یییم دریگو بیو ددات
تورکمن ده ییغیم دورشی بییک دوغوش
پارس دا جمعی وضعیت به بلندای زایش

بو قوشغی نینگ هم پارس دیلی بیلن آصلا قاتناشیغی نینگ یوقدیغی گورنوپ دور.

   کیچی آوستادا گونده بأش واقت آیدیلیان دوغالارینگ باشیندا ” حوشنو ثره اهورمزدا” (خوش سور اهورمزدا)سؤزلمی گلیأر. بو “دؤورانی سور بییک اهورمزدا تانگری” سؤزودیر.

اوشهین: آوستادا بیان ادیلن بو سؤز، گیجه یاریسیندان گوندوغار آراسینی گؤرکزیأر. بو سؤز دوغری اوقیلسا “اوشاهین آی” یا- دا اوچاغان آی بولمالی. (آی سؤزی، یاغتیلیق، ایشیق ماناسیندا گلیأر)

ازیرین(اؤز یایران): ایکیننی/ایکینـنین ماناسیندا دیر. بو سؤزونگ باشغا گؤرنوشی “اؤزیـی یـیرین آی” دییلیپ آوستادا بیان ادیلیپدیر. بو گونگی تورکمنچه ده اؤزی یا- دا یوزی یایران/ یاییلان ایشیق دیمک.

 بحث در مورد ساکنین نواحی اترک- گورگن در اداوار تاریخی بعداز اسلام بویژه در دوره حکمروانی امپراتوری سلجوقیان که با نبرد “دانگدان آقین/ هجوم سحرگاهی” (بفارسی دندانقان) تمامی سرزمین کنونی ایران بعلاوه مناطقی از آنادولی را به فتح کردند در آثار مختلف و منابع تاریخی بدان اشاره رفته است، در دوره سنجر حتی شحنه یعنی استاندار استان گورگن (استراباد و گنبد کنونی) از بین تورکمنها انتخاب می شد[جاندار اولوغ بگ] و در دوره صفویان تورکمنها که در استراباد  ساکن بودند، منجمله یمرلی ها- آلله یار خان (در منابع فارسی علی یار) خان سرکرده یمرلی ها مسجدی معروف به مسجد یمرلی ها را در مرکز شهر بنا کرد که بنابه گفته محقق استرآبادی اسدالله معطوفی تابه امروز آثار آن باقیست.

ضمنا برخلاف نوشته آقای عنصری منظور از تورکمن های “یاقا/یقه” ساکنین سواحل خزر نبوده بلکه، تورکمن های گوگلان اطراف رود گرگان می باشد که امروزه هم “گورگن بویلی”، گورگن یاقاسی گفته می شود (نام روستای گامیشلی اطراف رود قاراسوو و گورگن، در گویش اهالی “یقه” می باشد)

همانگونه که در بالا نیز بدان اشاره شد پروسه سکونت و یکجانشینی تورکمن ها در مناطق مسکونی فعلی خویش در اواخر قرن پانزده و اوائل قرن شانزده میلادی به اتمام رسید و تمامی شهرها و روستاهائی که امروزه دیده میشود، در آن مقطع بوجود آمدند.

نکته ای که باید بدان دقت کرد این است که بین مهاجرت (immigration) و کوچ های داخلی (migration) تفاوت عمده ای وجود دارد. مهاجرت معمولا به سرزمین جدید که قبلا متعلق به آنها نبوده صورت می گیرد ولی کوچ های داخلی، کوچ یک ملت و یا طایفه در درون سرزمین خویش صورت می گیرد. بعنوان مثال کوچ اجباری تورکمن های تورکمنستان در نتیجه ظلم استالینی به تورکمن صحرا و یا کوچ کومیش دفه ای به گنبد در نتیجه خشکاندن آب رود گرگان توسط اداره املاک شاه. بنابراین تورکمن های گنبدقابوس (در تورکمنی گورگن و بعربی جرجان) از جایی مهاجرت نکرده و بحثی هم در این باره نمی توان کرد چرا که تورکمنها ساکنین قدیمی و اولیه این منطقه می باشند( به آثار کشف شده در یاریم تپه، قاراسوو، تورنگ تپه، ماراواتپه رجوع شود.)

سخنم را با قطعه شعری از شاعر ملی مان مختومقلی به پایان می برم:

«ای حقارت بیلن باقان بیزلره                مجاز بیلیپ منکر اولما سؤزلره»

 

آرنه (امین) گلی

تاریخ درنگگوچیسی

سوئد. ۱۴ ژوئن ۲۰۲۰

[۱] آدرس کانال تلگرامی “اولکأمیز   @ulkamiziran

[۲] Excuvation at Shah-Tepe, Iran. By T.j.Arne. Stockholm 1945. P.343

The post تاریخ، روح و جان ملتی است، آنرا به سخره نگیریم! appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>
/news/tarikh-ruh-u-jan-mlti-ast-anra-bh-skhrh/feed/ 0
جرگلان در تشنگی می سوزد! /economy/jrglan-dr-tshngi-mi-suzd/ /economy/jrglan-dr-tshngi-mi-suzd/#respond Wed, 10 Jun 2020 19:18:56 +0000 /?p=2778 رد سیل در همه جای این سرزمین دیده می‌شود. هرجایی که نگاه بیندازی زخم سیل را بر زمین بی‌دفاع می‌بینی. محلی‌ها می‌گویند ۲ ماه آسمان غرید و بارید و بارید و بارید تا هر چه داشتند از دست‌شان بگیرد؛ زمین و خانه و گاو و گوسفند و ماشین و موتور و…، اما تنها سیل با …

The post جرگلان در تشنگی می سوزد! appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>
رد سیل در همه جای این سرزمین دیده می‌شود. هرجایی که نگاه بیندازی زخم سیل را بر زمین بی‌دفاع می‌بینی. محلی‌ها می‌گویند ۲ ماه آسمان غرید و بارید و بارید و بارید تا هر چه داشتند از دست‌شان بگیرد؛ زمین و خانه و گاو و گوسفند و ماشین و موتور و…، اما تنها سیل با مردم این سرزمین سر ناسازگاری ندارد، کم‌آبی و نبود جاده ایمن و راه دسترسی به شهر تنها بخشی از مشکلات روستانشینان راز و جرگلان در خراسان شمالی است.

محلی‌ها می‌گویند تا مرز بیش از ۲ ساعت راه است. باران گرچه بسیاری از خانه‌های خشت و گلی روستا‌ها را از بین برده و به زمین‌های کشاورزی آسیب جدی وارد کرده، اما ابتدای تابستان گویی کوه و دشت را پارچه‌ای سبز کشیده‌اند. انگار می‌روی به دل تابلوی نقاشی با زمینی سبز با رودخانه‌های پرآب و آسمان آبی با چند تکه ابر و پرندگانی با چهچه‌های گوش‌نواز.

باران بارید، ولی زمین‌ها تشنه‌اند

از آشخانه باید از جاده «کال ایمالی» که ترک و ترکمن و بلوچ ساکنان آن هستند به سوی مرز بروم. بین راه در روستای «خرتوت» توقف کوتاهی می‌کنم تا دهیار روحانی این روستا به‌نام آخوند صفری ۳۴ ساله که منطقه را به خوبی می‌شناسد، همراهی‌ام کند. هنوز آفتاب کمر آسمان را خم نکرده به راه ادامه می‌دهم. راه پر پیچ و خم است و هر چند دقیقه راننده مجبور می‌شود به طور کامل توقف کند و بعد از ورانداز کردن راه که رودخانه فصلی آن را با خود برده به مسیرش ادامه بدهد. راننده‌مان صالح فروتن، دهیار روستای «الله قلی» است. درباره این مسیر تا مرز می‌گوید: «وضعیت راه‌ها بعد از سیل خیلی خراب شده. رودخانه‌های فصلی که سال به سال آب به خود ندیده بودند به لطف بارندگی‌های چند ماه گذشته پر آب شده‌اند، ولی سهل‌انگاری برخی از مسئولان و پیمانکاران که به جای پل زدن بر مسیر رودخانه‌های خشک شده، آن را آسفالت کرده‌اند اهالی را به دردسر انداخته است. دست کم ۱۰ نقطه از جاده را آب با خود برده و اگر بودجه‌ای هم باشد معلوم نیست چه زمانی این جاده مثل سابق خواهد شد.»

چند کیلومتر از مسیر را طی نکرده‌ایم که چند تابلو از احداث پالایشگاهی به‌نام کالی مالی خبر می‌دهد. از صالح فروتن می‌پرسم که کار پالایشگاه چه زمانی تمام می‌شود؟ اما او زیر خنده می‌زند، گویی که سؤال بی‌ربطی پرسیده‌ام. «پالایشگاه کجا بوده برادر من، همه این تابلو‌ها برای مردم و جوانان جویای کار چیزی جز ضرر نبوده. مرد شیادی آمد و ادعا کرد می‌خواهد پالایشگاهی بزند و رفت با استاندار وقت، جلسه گذاشت و فرم ثبت‌نام پخش کرد و مبلغی هم از داوطلبان جویای کار گرفت. نزدیک ۱۵ هزار نفر فریب این مرد را خوردند آخر سر هم فرار کرد، ولی در نهایت بازداشت شد. الان هم توی زندان آب خنک می‌خورد بدون اینکه ریالی از پول‌ها را برگرداند. این تابلو‌ها یادگاری مانده از همان بنده خدا.»

جرگلان ۳۱ روستا دارد با مرکزیت دهستان شیرین‌سو. بعد از شیرین سو روستای کهنه جلگه بزرگترین روستای این منطقه است با جمعیتی حدود ۳ هزار نفر. روستایی که نه جاده دارد نه آب و نه هیچ امکانات دیگری. کل روستا ۲ شیر آب دارد که چند ساعتی در روز مردم می‌توانند از آن استفاده کنند. مقابل یکی از آن‌ها توقف می‌کنیم. دبه‌های زیاد پشت هم قطار شده‌اند. دختربچه‌ها منتظرند که نوبت‌شان برسد. فشار آب کم است و هر دبه ۲۰ لیتری تا پر شود ۱۰ دقیقه‌ای زمان می‌برد.

فروتن درباره مشکلات مردم روستای کهنه جلگه که ترکمن‌نشین هستند، چنین می‌گوید: «وقتی آب نباشد یعنی بهداشت هم نیست. بیشتر خانه‌های کهنه جلگه حمام ندارند. زمانی این روستا حمام عمومی داشت که آن هم خراب شد. تا زمانی که برای این روستا لوله‌کشی آب نکنند وضع‌شان از این هم بدتر خواهد شد. تابستان این منطقه خیلی گرم و طاقت‌فرساست و مسمومیت‌های ناشی از آلودگی آب هم در بین بچه‌ها بیشتر می‌شود.»

از دختر بچه‌ای به‌نام «ایلماز» که نوبت آب به او رسیده می‌پرسم با چه آبی حمام می‌کنند یا ظرف‌هایشان را با چه آبی می‌شویند؟ دخترک به زبان ترکمنی می‌گوید که از همین آب آن هم هفته‌ای یکبار برای حمام کردن استفاده می‌کنند و ظرف‌هایشان هم با آب رودخانه کم جان می‌شویند.

آستانه هر خانه‌ای در روستای کهنه جلگه پر است از دبه‌های سفید و آبی و زرد. آن‌ها حتی توی گالن‌های روغن ماشین هم آب پر کرده‌اند. این تصویر نشان می‌دهد وضعیت تهیه آب در این روستا و روستا‌های اطراف بشدت بحرانی است. زن جوانی به‌نام «آمان بیکه» که دختر کوچکی هم در آغوش دارد درباره وضعیت آب عنوان می‌کند: «امسال شانس آوردیم که بارندگی زیاد بود و چشمه‌های خشک شده دوباره جوشیدند وگرنه از گرما و بی‌آبی هلاک می‌شدیم. چند سال است قول داده‌اند از سد برای روستایمان آب می‌آورند، ولی هنوز خبری نیست. ما حمام نداریم. آب به زور برای نوشیدن و پخت و پز پیدا می‌کنیم. شما که از تهران آمده‌اید به مسئولان بگویید کهنه جلگه‌ای‌ها وضع‌شان خوب نیست.»

حمام قدیمی، زمین بازی بچه‌ها

محوطه حمام قدیمی روستا شده زمین بازی بچه‌ها. پسر‌ها و دختر‌های قد و نیم‌قد زیر تیغ گرمای آفتاب بازی می‌کنند. ساختمان حمام تبدیل شده به مخروبه‌ای که حتی بچه‌ها هم از آن می‌ترسند. روی دیوار حمام شعاری قدیمی هنوز قابل خوانده شدن است: «۲ تا بچه کافیه». پسر جوانی که متوجه حضورم بین بچه‌ها شده سراغم می‌آید. وقتی می‌گویم خبرنگارم و از تهران آمده‌ام، شروع می‌کند به باز کردن سفره درددل‌هایش.

«نصف جمعیت کهنه جلگه بچه‌ها و جوان‌ها هستند. هیچ امکانات تفریحی و رفاهی وجود ندارد. ما حتی یک سالن برای ورزش نداریم، حتی زمینی که فوتبال یا والیبال بازی کنیم. خب با این وضعیت باید از جوان‌ها چه انتظاری داشت، باید بروند سراغ سیگار و مواد مخدر. اگر یک سالن ورزشی بزنند نه تنها جوان‌های این روستا بلکه از روستا‌های دیگرهم می‌توانند برای ورزش بیایند و مشکل جوان‌ها حل می‌شود، ولی کو گوش شنوا، کسی به خواسته‌های ما اهمیتی نمی‌دهد. چرا باید بچه‌های ما در محوطه این حمام بازی کنند که کلی مار و عقرب توی این خرابه لانه کرده‌اند. اگر خدای نکرده برای بچه‌ای اتفاقی بیفتد چه کسی جوابگو خواهد بود؟ درست است که ما مرزنشین هستیم و با پایتخت خیلی فاصله داریم حتی با مرکز استان، ولی دست کم فراموش‌مان نکنند و کمی هم به ما رسیدگی کنند.»
چند جوان دیگری که به جمع ما پیوسته‌اند حرف هم‌روستایی‌شان را تأیید می‌کنند و می‌خواهند که مشکلات اهالی این منطقه را به گوش مسئولان برسانم.

آب لوله‌کشی نداریم با دبه آب می‌آوریم

به فاصله چند کیلومتر از کهنه جلگه، روستای‌الله قلی قرار دارد با ۱۵۰ خانوار جمعیت. اهالی این روستا هم از نبود راه و جاده و نبود آب گلایه‌مندند. ۴ تانکر ۵ و ۱۰ هزار لیتری از سوی شرکت آب و فاضلاب روستایی در نقاط مختلف روستا نصب شده است. آب این تانکر‌ها هم از چشمه‌ها تأمین می‌شود، ولی تابستان که چشمه‌ها کم‌آب یا خشک می‌شوند اهالی چشم به جاده‌اند و منتظرند تا تانکر‌های پرآب از شهر سر برسند.

چند زن ترکمن مقابل یکی از تانکر‌ها مشغول شستن لباس هستند. هر کدام تشت بزرگی روی زمین گذاشته‌اند و به لباس‌ها چنگ می‌زنند. سعی می‌کنند آب کمتری مصرف کنند تا برای زن‌های دیگر که تشت به دست می‌آیند آب بماند.
«آغسار محمدی» ۳۵ ساله یکی از زنانی است که هفته‌ای ۲ بار برای شستن لباس‌ها به اینجا می‌آید. درباره اینکه نبود آب لوله‌کشی چه مشکلاتی برایشان به وجود آورده، چنین می‌گوید: «سال‌هاست مشکل ما همین است، تابستان و زمستان هم ندارد. آب این منطقه گاهی تابستان‌ها آلوده می‌شود و بچه‌ها و حتی بزرگتر‌ها مریض می‌شوند. چند سال پیش یکی از بچه‌های همین روستا به‌خاطر نوشیدن آب آلوده اسهال شد و پس از تب و لرز از دنیا رفت.»

«پریسا خادمی»، یکی دیگر از اهالی روستای‌الله قلی هم به بی‌کیفیت بودن آب شرب اشاره می‌کند و می‌گوید: «آبی که از چشمه‌ها وارد این تانکر‌ها می‌شود شن و ماسه دارد و برای اینکه آب سالم‌تری مصرف کنیم مجبوریم آب را از پارچه رد کنیم تا شن و سنگریزه از آب جدا شود.

به نظرم امکانات ما نسبت به روستا‌های ترکمن‌نشین آن طرف مرز خیلی کمتر است. ما حتی آب بهداشتی برای نوشیدن نداریم و مجبوریم آب را از روستا‌های دیگر توی دبه به خانه بیاوریم. این ۴ تانکر هم کفاف مصرف روستا را نمی‌دهد.»

آن‌سوی مرز باغ و بستان، این‌سو خشک و تشنه

از‌الله قلی به سوی اشرف دره می‌رویم. راه زیادی تا این روستای مرزی نیست. برای رسیدن به مرز باید از رودخانه پرآبی که بخشی از جاده آسفالته را بلعیده، عبور کنیم. آن سوی رودخانه پاسگاه مرزی است. خانه‌های ترکمنان آن سوی مرز به راحتی دیده می‌شود. روستایی با باغ‌های آباد و خانه‌های نوساز روستایی که از جایی که ایستاده‌ایم مردمانش هم دیده می‌شوند. بیشترشان توی باغ‌ها مشغول به کارند گویی مرز ترکمنستان در این منطقه را با باغ‌های میوه حصارکشی کرده‌اند.

اما نکته‌ای که قابل تأمل است خشک بودن نوار مرزی کشورمان در منطقه اشرف‌دره است. با وجود گذشتن رودخانه اترک، ولی این سوی مرز خشک است و آن سوی مرز آباد! همراهان می‌گویند که آن طرفی‌ها چاه زده‌اند و به کشاورزی و باغداری‌شان رونق داده‌اند، ولی این سوی مرز با وجود خشکسالی اجازه حفر چاه نمی‌دهند و این در حالی است که چاه‌هایی که آن سو زده شده عملاً سفره‌های این منطقه مرزی را تحت تأثیر قرار می‌دهد چراکه این سفره‌های زیرزمینی مشترک هستند و روستانشینان ترکمنستانی به این موضوع توجهی نمی‌کنند و این تخلف همچنان مسکوت مانده است!

جاده‌هایی که سیل با خود برده‌است

غروب است و باید به آشخانه برگردم و چاره‌ای جز بازگشت از راهی نداریم که نیمی از آن را سیل با خود برده است. جاده را با چند علایم هشداردهنده بسته‌اند و راننده برای کوتاه شدن مسیر بازگشت از همین مسیر ممنوعه حرکت می‌کند. سمت راست جاده مشرف است به رودخانه و نیمی از آن ریخته و بعضی از جا‌های آن هم زیرش خالی شده و اگر کسی شب از آنجا تردد کند حتماً به رودخانه که ارتفاعش تا جاده دست کم ۲۰ متر است سقوط می‌کند.

صالح فروتن می‌گوید این جاده از ۲- ۳ ماه پیش آسیب دیده و تا تأمین بودجه و مرمت آن مشخص نیست چقدر زمان همین‌طور خواهد ماند. این جاده یکی از جاده‌های اصلی روستانشینان راز و جرگلان است. راننده، ماشینش را می‌اندازد به شانه خاکی سمت چپ جاده و با دنده یک حرکت می‌کند. هر آن احتمال دارد زیر جاده خالی شود. با احتیاط پیاده می‌شوم و از جاده و ماشین‌هایی که پشت هم ایستاده‌اند تا نوبت‌شان برای حرکت شود عکس می‌گیرم.

از راننده‌ای به‌نام «گلدی» که زن و بچه‌هایش پشت وانت بارش نشسته‌اند، می‌پرسم که نمی‌ترسد از چنین جاده خطرناکی که احتمال دارد هر آن بریزد، عبور می‌کند؟ زیرخنده می‌زند و می‌گوید: «چاره‌ای نداریم. اگر بخواهم از جاده دیگری بروم راه نیم ساعته‌ام می‌شود ۲ ساعت. تا حالا چندبار رد شدیم و اتفاقی هم نیفتاده، ان‌شاءالله از این به بعد هم اتفاقی نمی‌افتد.»

خانه‌هایی که یکباره فرو ریختند

در بین راه خانه‌هایی را می‌بینم که فرو ریخته‌اند و تصورم این است که خانه‌هایی هستند که ساکنانش رهایش کرده‌اند و به مرور زمان تبدیل به ویرانه شده‌اند، اما این تصور اشتباه است. آخوند صفری درباره این خانه‌ها که تعدادشان هم کم نیست، می‌گوید: «این خانه‌هایی را که می‌بینی به‌خاطر بارندگی‌های بهار به این حال و روز افتاده‌اند. بیشتر خانه‌های مناطق راز و جرگلان خشت و گلی است و با بارندگی چند روزه گل‌ها شسته می‌شوند و یکدفعه خانه فرو می‌ریزد. زمان بارندگی‌ها کلی نایلون خریدیم و بین مردم پخش کردیم که روی سقف خانه‌هایشان بیندازند تا باران باعث شسته شدن گل و کاهگل نشود.»

آخوند صفری نبود جاده را یکی از دلایل اصلی برای نرسیدن مصالح استاندارد برای ساخت خانه در چنین مناطقی عنوان می‌کند و می‌افزاید: از شهر اگر ماشین خاوری سیمان یا مصالح دیگری با این مسافت بخواهد بیاورد کرایه‌اش ۳۰۰ هزار تومان می‌شود، ولی به‌خاطر بدی جاده راننده‌ها کمتر از یک میلیون نمی‌گیرند و این مبالغ برای روستاییان کمرشکن است چرا که این ماشین چندبار باید مصالح بیاورد و هزینه مصالح و از طرفی کرایه‌ها خیلی به مردم فشار می‌آورد.

بازدید یک روزه از روستا‌های کهنه جلگه و‌الله قلی و حصارچه بالا و کیلو پنجه و اشرف‌دره و پرسه سوی علیا و دویدوخ و چالتلپک و گفتگو با مردمان این روستا‌ها گویای این است که نبود جاده و خشکسالی و نبود آب لوله‌کشی و نبود امکاناتی همچون باشگاه‌های ورزشی و اماکن فرهنگی، اهالی این مناطق را با چالشی بزرگ و البته قدیمی روبه‌رو کرده است. افزایش نرخ ازدواج کودک‌همسری و اعتیاد بین جوانان به گفته خودشان به‌دلیل همین کمبود امکانات است. آن‌ها امیدوارند روزی برسد که آن‌ها جاده داشته باشند تا راحت‌تر به شهر بروند. آن‌ها امیدوارند روزی آب لوله‌کشی و حمام داشته باشند. آن‌ها امیدوارند روزی باشگاه و زمین بازی داشته باشند. آن‌ها امیدوارند روزی.

گزارش از: حمید حاجی‌پور

The post جرگلان در تشنگی می سوزد! appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>
/economy/jrglan-dr-tshngi-mi-suzd/feed/ 0
ریاست جنایتکاری فاسد بر مجلسی فاسد! /news/riast-jnaitkari-fasd-br-mjlsi-fasd/ /news/riast-jnaitkari-fasd-br-mjlsi-fasd/#respond Thu, 28 May 2020 18:18:36 +0000 /?p=2769 چهل سال سابقه فعالیت نظامی، سیاسی، اقتصادی، انتظامی و مدیریت شهری دارد، اما در پانزده سال اخیر، نام او بیش از هر چیز با پرونده‌های بزرگ فساد اقتصادی گره خورده ‌است. سرتیپ پاسدار محمدباقر قالیباف، اولین «سردار شهردار» پایتخت، حالا اولین «سردار رئیس مجلس» و اولین فرمانده‬ ‫سپاه است که در تاریخ ۴۲ ساله جمهوری …

The post ریاست جنایتکاری فاسد بر مجلسی فاسد! appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>

چهل سال سابقه فعالیت نظامی، سیاسی، اقتصادی، انتظامی و مدیریت شهری دارد، اما در پانزده سال اخیر، نام او بیش از هر چیز با پرونده‌های بزرگ فساد اقتصادی گره خورده ‌است.

سرتیپ پاسدار محمدباقر قالیباف، اولین «سردار شهردار» پایتخت، حالا اولین «سردار رئیس مجلس» و اولین فرمانده‬ ‫سپاه است که در تاریخ ۴۲ ساله جمهوری اسلامی، ریاست یکی از قوای سه‌گانه را برعهده دارد.

حالا که سردار قالیباف رئیس مجلس شورای اسلامی شده، تقریباً قطعی است که پرونده‌های فساد اقتصادی علیه شخص او و خانواده‌اش و حتی شاید دوستان و نزدیکانش پی‌گیری نخواهد شد. هرچند، در پانزده سال گذشته هم پرونده‌های فساد علیه او‬ ‫هرگز پی‌گیری نشد و هیچگاه به دادگاه فراخوانده نشد.‬

«نو اصولگرایی» قالیباف؛ مدیری که نامش به فساد گره خورده است

‫اولین پرونده بزرگ فساد اقتصادی علیه قالیباف به ۱۵ سال قبل و رابطه ستاد انتخاباتی او در انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۱۳۸۴ با قاچاقچیان بزرگ مواد مخدر و سوخت بر‌می‌گردد. گفته می‌شود برخی قاچاقچیان بزرگ مواد مخدر و سوخت با او معامله کرده بودند: قالیباف به آزادی قاچا‬قچیان کمک کند و آن‌ها به ستاد انتخاباتی‌اش. این پرونده نه تنها رسیدگی نشد بلکه تا سال ۱۳۹۲، یعنی هشت سال بعد، توسط مقامات ارشد نظام مخفی نگه داشته شد.

اتهام روابط سردار قالیباف با سردمداران قاچاق مواد مخدر و سوخت فقط هنگامی علنی شد که حسن روحانی در جریان مناظره‌های انتخاباتی سال ۱۳۹۶ ‫از این پرونده به عنوان ابزار تبلیغاتی علیه قالیباف استفاده کرد. حسن روحانی گفت این پرونده در شورای عالی امنیت ملی مطرح بوده، اما او جلوی به جریان افتادنش را گرفته است.

عبدالله رمضان‌زاده، سخنگوی دولت محمد خاتمی، نیز بارها تلاش کرد این پرونده را به شبکه‌های اجتماعی بکشاند. او حتی گفت‬ ‫برادر قالیباف در ارتباط با این پرونده بازداشت شده، اما نه خبرنگاران جرئت پی‌گیری بیشتر داشتند و نه قوه قضاییه اعتنایی کرد و حاضر شد این اتهامات را پی‌گیری کند.‬

‫قالیباف حتی موقعی که عیسی شریفی، قائم‌مقام او در شهرداری تهران، نیز با اتهامات اقتصادی بازداشت شد، به دادگاه احضار نشد. قائم‌مقام او سه سال است که در زندان است، اما هیچگاه دادگاهی علنی برگزار نشد تا قائم‌مقام شهردار به اتهامات پاسخ دهد. به طور طبیعی «سردار شهردار» هم به دادگاه فراخوانده نشد و به افکار عمومی اجازه داده نشد تا از نقش شهردار در پرونده فساد اقتصادی قائم‌مقامش آگاه شوند.‬

‫در پرونده سوم هم نه تنها قالیباف‬ ‫به دادگاه فرا خوانده نشد بلکه یاشار سلطانی، کسی که فساد اقتصادی او و اطرافیانش را افشا کرده بود، بازداشت شد؛ پرونده خانه‌ها و املاک نجومی. یاشار سلطانی به عنوان مدیر سایت معماری‌نیوز افشا کرد که شهردار به مدیران و اطرافیانش ملک‌هایی به قیمت‌های بسیار نازل داده است. بار دیگر شهردار احضار نشد و به جای او، افشاکننده فساد احضار و بازداشت شد.

در پرونده بعدی معلوم شد تخلفات گسترده‌ای در بانک‌های شهر و سرمایه تحت نظارت و مدیریت شهرداری صورت گرفته، اما باز هم هیچ مقام قضایی سراغ «سردار شهردار» را نگرفت.

انتشار یک گزارش تازه: قالیباف «۶۰ میلیارد تومان» به خیریه همسرش کمک کرده بود

در پرونده پنجم هم معلوم شد قالیباف به طور غیرقانونی اما با پیچیدگی و ظاهرسازی، ۶۰ میلیارد تومان به «مؤسسه خیریه امام رضا» که همسرش زهرا مشیر از مدیران آن بود، پرداخت کرده است. و این جدا از اتهامات فساد اقتصادی بود که متوجه پسرش الیاس قالیباف بود. اما شهردار باز هم احضار نشد و پرونده به جایی نرسید. ‫

جَستن قالیباف از تمامی این اتهامات، برای افکار عمومی سؤال‌برانگیز است، اما کمتر تردیدی وجود دارد در این‌که این «معافیت از محاکمه» می‌تواند به جایگاه قدرتمند محمدباقر قالیباف در شبکه فرماندهی سپاه پاسداران و رابطه نزدیک و قدیمی او با آیت‌الله خامنه‌ای مربوط باشد.

قالیباف در واقع همشهری آیت‌الله ‬خامنه‌ای است. او اهل طرقبه در نزدیکی مشهد است و رهبر جمهوری اسلامی هم متولد مشهد. در محافل خبری و سیاسی معروف است که قالیباف اولین نفری بوده که عبارت «آقا» و «حضرت آقا» را برای خطاب قراردادن علی خامنه‌ای در دوران ریاست‌جمهوری‌اش در دهه ۱۳۶۰ و پیش از رسیدن او به مقام رهبری استفاده کرده و به ترویج آن کمک کرده است.

آیت‌الله خامنه‌ای هم در تمام دوره ۳۱ ساله رهبری خود تا امروز نشان داده که به این فرمانده همشهری خود توجه و عنایت ویژه‌ای دارد. در سه دهه گذشته، قالیباف همیشه با حکم مستقیم رهبری یا با تأیید او، در سمت‌های ارشد نظامی و سیاسی و انتظامی فعال بوده است.

قالیباف که در دوران جنگ ایران و عراق فرمانده‬ ‫تیپ ۲۱ امام رضا و لشکر پنج نصر دو یگان اصلی خراسانی‌ها در جنگ بود، با تأیید خامنه‌ای به فرماندهی لشکر ۲۵ کربلا و قرارگاه نجف انتخاب شد و سپس با شروع رهبری خامنه‌ای در سال ۱۳۶۸، سمت‌های ارشد دیگری با حمایت مستقیم رهبر دریافت کرده است.

قالیباف نخست با تأیید آیت‌الله خامنه‌ای به جانشینی فرمانده بسیج منصوب شد، ‫سپس در سال ۱۳۷۳ به عنوان فرمانده قرارگاه اقتصادی خاتم الانبیای سپاه منصوب شد و تا سال ۱۳۷۶ در این سمت باقی ماند.

ارتقای قالیباف به سمت‌های ارشد نظامی در سال ۱۳۷۶ وارد مرحله تازه‌ای شد و علی خامنه‌ای او را به فرماندهی نیروی هوایی سپاه پاسداران انتخاب کرد.

دو سال بعد که دانشجویان معترض در قضیه کوی دانشگاه تهران در تیر ۱۳۷۸ به خیابان‌ها ریختند و برای نخستین بار در تظاهرات گسترده خیابانی علیه رهبر شعار سر داده شد و علی خامنه‌ای دیکتاتور خوانده شد، قالیباف و ۲۳ فرمانده ارشد سپاه در دفاع از رهبر نامه‌ای انتقادی به محمد خاتمی، رئیس‌جمهور وقت، نوشتند و او را تهدید کردند که سپاه آماده دخالت برای سرکوب معترضانی است که در حمایت از دانشجویان معترض به خیابان‌ها آمده‌اند.

حسن روحانی، رئیس‌جمهور کنونی، نیز در هنگام رقابت‌های انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۱۳۹۶، در برابر‬ ‫دوربین‌ها و مردمی که نظاره‌گر مناظره‌های انتخاباتی بودند، فاش کرد که قالیباف در سال ۱۳۸۲ نیز که دانشجویان در سالگرد وقایع ۱۸ تیر ۱۳۷۸ تجمع اعتراضی برگزار کرده بودند، خواستار شدت برخورد با دانشجویان و «حملات گازانبری» به آن‌ها شده بود.

‫قالیباف که یک سال بعد از حمله لباس شخصی‌ها و نیروی انتظامی به کوی دانشگاه تهران، در سال ۱۳۷۹ با حکم مستقیم آیت‌‌الله خامنه‌ای به فرماندهی نیروی انتظامی منصوب شده بود، در یک سخنرانی که فایل صوتی آن منتشر شده تأیید کرد که نامه سال ۷۸ به خاتمی را نیز او نوشته و سوار بر موتور و همراه قاسم سلیمانی، فرمانده وقت نیروی قدس، در خیابان با چوب به سرکوب معترضان پرداخته و به گفته خودش، کف خیابان از بیت رهبری دفاع کرده است.

۱۰ سال بعد از حمله به کوی دانشگاه تهران در سال ۱۳۷۸، در سال ۱۳۸۸ نیز که اعتراضات گسترده مردمی‬ ‫به نتایج انتخابات ریاست‌جمهوری، تهران و بسیاری از شهرها را فرا گرفت، محمدباقر قالیباف که شهردار شده بود، امکانات شهرداری را در خدمت سرکوب چندماهه اعتراضات مردمی گذاشت.

‫داستان شهردار شدن او در سال ۸۴ هم با حمایت مستقیم بیت رهبری رقم خورده بود.‬ ‫قالیباف در آن سال فکر می‌کرد نامزد مورد حمایت بیت رهبری برای انتخابات ریاست‌جمهوری است، اما در آخرین روزها و با چرخش بیت رهبری به سوی حمایت از محمود احمدی‌نژاد غافلگیر شد و در انتخابات شکست خورد. برخی شواهد نشان می‌دهد که این نخستین دخالت جدی مجتبی خامنه‌ای، فرزند آیت‌الله خامنه‌ای، در انتخابات بوده است.‬

‫احمدی‌نژاد که از شهرداری به ریاست‌جمهوری رسیده بود، تلاش کرد یکی از نزدیکانش را شهردار کند، اما قالیباف آن‌چنان‌که خودش در یک فایل صوتی گفته، با حمایت بیت رهبری شهردار تهران شد.

قالیباف در آن فایل صوتی می‌گوید در حالی که همه‌چیز چیده شده بود که یکی از نزدیکان احمدی‌نژاد شهردار شود،‬ ‫محمدی گلپایگانی، رئیس دفتر رهبری، به او زنگ زده که همراهش به جلسه شورای شهر برود و در آن‌جا او به عنوان رئیس دفتر رهبری ابراز تمایل به شهردار شدن قالیباف را اعلام می‌کند و شهرداری او قطعی می‌شود؛ سمتی که ۱۲ سال ، یعنی تا سال ۱۳۹۶، در اختیار او باقی ماند؛ سالی که قالیباف برای بار سوم در انتخابات ریاست‌جمهوری شرکت کرد‬ ‫اما در نهایت مجبور به کناره‌گیری به نفع ابراهیم رئیسی، دیگر نامزد اصولگرا، شد.‬

با چنین پرونده‌ای از روابط درهم‌تنیده قالیباف با رهبری و فرماندهان سپاه و نیز شبکه شخصی قدرتمندی که او برای خود ساخته، بعید است از این به بعد نیز به نقش او در پرونده‌های متعدد فساد اقتصادی رسیدگی قضایی شود. ممکن است بسیاری‬ ‫او را با چنین پرونده‌هایی «فاسدترین سردار» بدانند، اما این سردار که حالا رئیس مجلس هم شده، بعید نیست بار دیگر هوس ریاست دولت نیز به سرش بزند‬.

The post ریاست جنایتکاری فاسد بر مجلسی فاسد! appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>
/news/riast-jnaitkari-fasd-br-mjlsi-fasd/feed/ 0
شرکای قتل “رومینا” ها ! /politics/shrkai-qtl-rumina-ha/ /politics/shrkai-qtl-rumina-ha/#respond Thu, 28 May 2020 18:12:54 +0000 /?p=2766 قتل پدیده‌ی سهمناکی است. وقتی این امر توسط پدر انجام شود و مقتول دختری سیزده یا چهارده‌ساله باشد به تراژدی هولناکی تبدیل می‌شود که وصف‌ناشدنی است. اگر این رخداد را صرفاً به عصبانیت آنی پدر (آخرین حلقه در سلسله‌ای از علت‌ها) نسبت دهیم بخش عمده‌ی داستان را نادیده گرفته‌ایم. درست است که از نگاه حقوقی …

The post شرکای قتل “رومینا” ها ! appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>

قتل پدیده‌ی سهمناکی است. وقتی این امر توسط پدر انجام شود و مقتول دختری سیزده یا چهارده‌ساله باشد به تراژدی هولناکی تبدیل می‌شود که وصف‌ناشدنی است. اگر این رخداد را صرفاً به عصبانیت آنی پدر (آخرین حلقه در سلسله‌ای از علت‌ها) نسبت دهیم بخش عمده‌ی داستان را نادیده گرفته‌ایم.

درست است که از نگاه حقوقی تنها قاتل مسئولیت دارد و باید با رعایت آیین دادرسی مورد محاکمه و مجازات قرار گیرد اما در چنین رویدادهایی نمی‌توان از نقش ارزش‌ها، ایدئولوژی، دین، سنت‌ها، رسانه‌ها، تبلیغات سیاسی و فرهنگ‌عامه غفلت کرد. باید دید چه عواملی این پدیده‌ی تصور ناشدنی را رقم‌زده است.

در این نوشته به سهمی که «ما» به‌عنوان جامعه‌ی ایران و جامعه‌ی جهانی در این زمینه ‌داریم اشاره می‌کنم. غرض نه سرزنش بیهوده و تخلیه‌ی روانی بلکه یافتن عوامل و روش‌های پیشگیری و درک مسئولیت‌های اجتماعی است.

حتماً می‌توان با تغییر نگرش‌ها و روابط و نهادها از این امور پیشگیری کرد چنان‌که در بسیاری از جوامع این اتفاق افتاده است. به پنج عامل زمینه‌ساز این‌گونه قتل‌ها در ایران و دیگر جوامع مسلمان اشاره می‌کنم:

غیرت به‌عنوان ارزش اجتماعی و اخلاقی برتر

در ادبیات تبلیغاتی جمهوری اسلامی مدام از غیرت سخن گفته می‌شود. علت این امر ریشه‌دار بودن این حس مردانگی در میان بخش قابل‌توجهی از مردان ایرانی است که از دوران زندگی ایلی و قبیله‌ای به ارث برده و هنوز بر دوش می‌کشند.

بسیاری از این مردان خود با خواهران و دختران و حتی زنان دیگران تا سطح هم‌خوابگی (در خفا) پیش می‌روند (و برخی خانواده‌ها هم بدان‌ها افتخار می‌کنند) اما می‌خواهند همسر خود آن‌ها دست‌نخورده باشد و خواهران و دخترانشان با اجازه‌ی آن‌ها و تحت نظر آن‌ها روابط صمیمی داشته و ازدواج کنند.

این حس مردانگی (که حکومت برای واگذار کردن اجبار حجاب و خانه‌نشین کردن زنان به مردان شیفته‌ی آن است) حتی با شرع قید نمی‌خورد چه برسد به عقلانیت و اخلاق. عواطف پدری و برادری و همسری باید کشته شوند تا این حس، مردان را در جایگاهی برتر بنشاند.

وقتی افراد را که در چنگال روابط اجتماعی درگیر هستند، حرف مردم برایشان تعیین‌کننده است و از حس برتری و اقتدار سرخوش می‌شوند بر سر دوراهی تصور عمومی و عواطف شخصی قرار دهیم نتیجه‌اش ممکن است به قتل عزیزان هم منجر شود.

حتی در همان چارچوب ارزش «برافروختگی و رگ گردن» یا غیرت، قاتل به همان اندازه قربانی است که مقتول چون قاتل (پدر یا برادر یا شوهر) به خاطر آبرو و ناموس‌پرستی که ارزشی والا در جوامع بسته و مردسالار دارند به این جنایت علیه عزیز خود دست می‌زند و بعدازاین قتل تا ابد خود را نمی‌تواند ببخشد.

غیرت مبتنی است بر این باور که زن به مردان خانواده تعلق دارد (مثل ملک) و آن‌ها هستند که می‌توانند وی را به دیگری واگذار کنند. خشونت‌های دیگر خانوادگی نیز با همین حس مالکیت توجیه می‌شود.

عادی‌سازی قتل

حکومت جمهوری اسلامی به‌اندازه‌ی کسانی که در ملا عام به اتهام قتل اعدام می‌شوند قاتل است. در عمل کشتن تفاوتی میان قاتل فردی و دولتی وجود ندارد؛ اما قاتل بودن حکومت از افرادی که برای مراسم اعدام صف می‌کشند و با فرزندانشان به تماشا می‌ایستند رفع مسئولیت نمی‌کند.

حکومت با اعدام در ملا عام قتل را عادی جلوه می‌دهد و کسانی که به صحنه‌ی اعدام می‌آیند به تماشاگران این نمایش عادی شده تبدیل می‌شوند. همه‌ی کسانی که روزی در مراسم قتل یک انسان شرکت می‌کنند در قتل رومینا اشرفی نیز سهم دارند چون در همین صحنه‌هاست که کشتن عادی شده است.

برآمدن این موضوع به حوزه‌ی خودآگاهی غربیان از حدود یک‌صد سال پیش بدین سو به ممنوع شدن این‌گونه مراسم و بعد لغو حکم اعدام در اکثر کشورهای غربی انجامید کاری که ایرانیان برای کاهش نقش خود در قتل‌هایی از نوع رومینا در پیش دارند.

مشکل حقوقی این داستان در چارچوب جمهوری اسلامی آن است که این ماجرا در روایت رسمی از ابتدا به‌صورت فرار دختر سیزده‌ساله با مرد بیست‌ونه‌ساله به خانواده و جامعه انتقال می‌یابد (تا قتل ناموسی به روایت اصلی تبدیل شود) و نه به‌صورت پرونده کودک‌ربایی.

نسبیت فرهنگی

چند دهه است که گروهی از غربیان که خود را ضد استعمار معرفی می‌کنند برای نفی برتری تمدن غربی کج‌راهه‌ای به نام نسبیت فرهنگی را در پیش‌گرفته‌اند. نسبیت فرهنگی می‌گوید هیچ گروهی نمی‌تواند به ارزیابی اعمال دیگر گروه‌ها بپردازد چون گروه‌ها برای اقداماتشان دلایل خود را دارند.

بر اساس این دیدگاه ختنه‌ی دختران یا کشتن دختران به دلیل رابطه‌ی آزاد با پسران توسط مردان خانواده را نباید محکوم کرد چون اصول و ارزش‌های جهانی و انسانی وجود ندارد.

به همین دلیل است که قتل‌های ناموسی مسلمانان در کشورهای غربی توسط گروه‌های باورمند به نسبیت فرهنگی به زیر قالی فرستاده می‌شود. این گروه‌ها معتقدند که طرح این‌گونه اعمال به اسلام هراسی منجر می‌شود.

همه‌ی کسانی که تلاش داشته‌اند هرگونه خشونت مردان مسلمان علیه زنان با اتکا به شریعت یا سنت را توجیه یا پنهان کنند، در قتل رومینا و هزاران رومینای دیگر از هند و پاکستان تا تونس و الجزایر و از کانادا تا بریتانیا سهم دارند.

متاسفانه نسبیت فرهنگی امروز بالاخص در میان گرایش چپ به موضوعی غالب تبدیل‌شده است. آن کجا که رسانه‌ها و هنرمندان و سیاستمداران و دانشگاهیان ده‌ها کشور یک عمل وحشیانه مثل قتل ناموسی را محکوم کنند و روش‌هایی برای مقابله با آن در پیش گیرند و این کجا که در برابر آن زبان ببندند و حتی گزارش ندهند تا متهم به مخالفت با هویت مسلمانی و اسلام نشوند؟

سیاست سفید نمایی

مقامات دستگاه تبلیغاتی جمهوری اسلامی (در ایرانِ تحت جمهوری اسلامی فرهنگ و رسانه وجود ندارد) نقشی مضاعف در قتل رومینا دارند چون نه‌تنها مبلغ ارزش‌های قبیله‌ای مثل «غیرت مردانه» هستند بلکه از آگاهی عمومی در این زمینه مانع می‌شوند.

کیانوش عیاری ده سال پیش فیلمی ساخت به نام «خانه پدری». فیلم او به خاطر روایتی از کشته شدن یک دختر به دست پدر و برادرش در دوره قاجار، ۱۰ سال در صندوق توقیف بود و سال گذشته بعد از چند هفته نمایش دوباره توقیف شد.

علت توقیف فیلم سیاه نمایی جامعه‌ی ایران عنوان شد. طنز روزگار این است که آنچه «سیاه نمایی» معرفی می‌شود می‌تواند مکرراً به واقعیتی سیاه تبدیل شود.

به علت شیوع این موضوع در میان مسلمانان مهاجر در جوامع غربی چندین فیلم مستند (خاطرات ناموسی ۲۰۱۳؛ قیمت ناموس، ۲۰۱۴) و داستانی (کشته‌شده توسط پدرم، بروس گودیسون، ۲۰۱۶؛ یک عروسی، استفن استرکر، ۲۰۱۶) با محوریت این موضوع ساخته‌شده است اما این آثار اجازه‌ی نمایش در ایران پیدا نمی‌کنند چون به‌زعم مقامات جمهوری اسلامی سیاه نمایی جوامع مسلمان هستند.

مشکل این نگاه آن است که جامعه‌ای که در قالب فیلم و داستان و رمان و مستند و گزارش و تحقیق به خود نگاه نمی‌کند مدام اشتباهاتش را تکرار می‌کند. جمهوری اسلامی چنین جامعه‌ای می‌خواهد. در یک جامعه‌ی آزاد می‌توان از همه‌ی کسانی که از توقیف فیلم عیاری دفاع کرده‌اند بازخواست کرد.

غیرعادی بودن دوست داشتن و ملاطفت

بوق‌های تبلیغاتی جمهوری اسلامی شبانه‌روز صحنه‌های خشونت‌آمیز تا حد نشان دادن جنازه و خون و صحنه‌های بمب‌گذاری و تکه‌های بدن را پخش می‌کنند اما نشان دادن در آغوش گرفتن برادر و خواهر، پدر و دختر و زن و شوهر ممنوع است. بزرگ‌ترین گناه نمایش بوسه است و نه نمایش اعدام و کشتن. قهرمان فیلم‌های پخش‌شده در تلویزیون دولتی تروریست‌هایی هستند که «کودکان صهیونیست» را می‌کشند و نه مردان و زنانی که عشق می‌ورزند. در چنین فضایی در آغوش گرفتن رومینا توسط پدرش عادی‌تر می‌نماید یا بریده شدن سر وی؟

کسانی که این داستان را بعداً در یک فیلم داستانی ببینند، در نیمه‌های فیلم انتظار دارند که پدر دخترش را پس از پیدا شدن وی توسط مأموران در آغوش کشد و با مهربانی از سر نافرمانی‌اش بگذرد یا وی را به خاطر لکه‌دار شدن ناموسش با داس سر ببرد؟

این انتظارات توسط بوق‌های تبلیغاتی و تعلیمات مداحان و روحانیون بر سر منابر ساخته و پرداخته شده است. مذهب سیاسی‌ای که امروز در ایران با فرهنگ لات‌ها و اراذل و اوباش خیابانی به‌شدت درآمیخته (اسلام‌گرایی شیعه) به‌شدت مسموم و مسموم‌کننده است و می‌توان منتظر میوه‌های کشنده‌ی آن بود.

ممکن است «ما» در میان هیچ‌یک از گروه‌های پنج‌گانه‌ی فوق قرار نگیریم اما همین‌که در برابر این جنایات عظیم سکوت کنیم یا برایمان این امور عادی باشد به‌طور غیرمستقیم سهمی در این داستان داشته و داریم. بدون درک این سهم و نقش، صدها هزار رومینای دیگر با آغوش باز خانواده و جامعه مواجه نخواهند شد.

ایندپندنت فارسی

The post شرکای قتل “رومینا” ها ! appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>
/politics/shrkai-qtl-rumina-ha/feed/ 0
ویروسی خطرناکتر از کرونا برای ایران و منطقه ! /news/uirusi-khtrnaktr-az-kruna-brai-airan-u-m/ /news/uirusi-khtrnaktr-az-kruna-brai-airan-u-m/#respond Sat, 25 Apr 2020 19:56:52 +0000 /?p=2729 در حالی که پرتاب ماهواره نظامی «نور» از سوی سپاه پاسداران هنوز با واکنش افکار عمومی در داخل ایران و محکومیت کشورهای غربی مواجه است، پژوهشکده علوم و فناوری هوافضای دانشگاه امیرکبیر از تصمیم برای سرمایه‌گذاری روی ساخت ماهواره «پیام ۲» خبر داده است. مصطفی صفوی،‌ رییس این پژوهشکده، روز شنبه ششم اردیبهشت‌ماه در گفت‌وگو …

The post ویروسی خطرناکتر از کرونا برای ایران و منطقه ! appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>
در حالی که پرتاب ماهواره نظامی «نور» از سوی سپاه پاسداران هنوز با واکنش افکار عمومی در داخل ایران و محکومیت کشورهای غربی مواجه است، پژوهشکده علوم و فناوری هوافضای دانشگاه امیرکبیر از تصمیم برای سرمایه‌گذاری روی ساخت ماهواره «پیام ۲» خبر داده است.

مصطفی صفوی،‌ رییس این پژوهشکده، روز شنبه ششم اردیبهشت‌ماه در گفت‌وگو با باشگاه خبرنگاران جوان ضمن تایید آغاز ساخت «پیام ۲» گفت قرار است این ماهواره در ارتفاع مدار «لئو» که حدود ۵۰۰ تا ۶۰۰ کیلیومتر پیش‌بینی شده قرار بگیرد. او از این پروژه به عنوان «یک چالش بزرگ و قابل توجه» برای صنعت فضایی کشور یاد کرد.

ابراز تمایل حکومت ایران برای سرمایه‌گذاری روی چالش‌های بیشتر در حوزه هوافضا در شرایطی صورت می‌گیرد که تاکنون آمریکا، فرانسه،‌ بریتانیا،‌ اسرائیل و آلمان ابعاد نظامی پرتاب ماهواره از سوی سپاه پاسداران را مورد انتقاد قرار داده و آن را خلاف قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل متحد دانسته‌اند.

در داخل کشور نیز با آن‌که حسن روحانی، علی شمخانی و محمدجواد آذری جهرمی،‌ رییس جمهوری، دبیر شورای عالی امنیت ملی و وزیر ارتباطات ،‌ به سپاه پاسداران تبریک گفته‌اند؛‌ سرمایه‌گذاری و تمرکز منابع مالی کشور روی این موضوع هم‌زمان با همه‌گیری بحران کرونا از سوی کاربران رسانه‌های اجتماعی مورد انتقاد قرار گرفته است.

برخی کاربران سرمایه‌گذاری مالی روی این پروژه‌ها و همچنین تناقض آن با اظهارات قبلی فرماندهان ارشد نظامی و دولتی درباره تاثیر فشار تحریم‌ها بر تنگنای مالی کشور را مورد اشاره قرار داده‌اند.

پیش از این و ‌در آخرین تلاش، پرتاب ماهواره «ظفر» در مهرماه سال گذشته با شکست روبه‌رو شد که یک‌بار دیگر حاشیه‌های مالی این دست پروژه‌ها را مورد توجه رسانه‌ها قرار داد.

وزیر ارتباطات در همان زمان در حساب توییتری خود تایید کرد که «دو میلیون یورو» برای آن ماهواره هزینه شده بود.

 

نام‌هایی با پشتوانه میلیاردی

در این حوزه، حکومت ایران پیشتر نام‌هایی از جمله «پیام»،‌ «فجر»، «نوید»،‌ «رصد»، «مصباح»، «ناهید» و… آزمایش کرده بود. نام‌هایی که هر کدام اعتبارهای میلیاردی پشت خود داشته‌اند و بعضا نیز با شکست مواجه شده‌اند.

ورود  و سرمایه‌گذاری نیروهای مسلح،‌ به خصوص سپاه پاسداران به عرصه ساخت تجهیزات علمی و تکنولوژی، هفته گذشته نیز یک‌بار دیگر با رونمایی از دستگاهی تحت عنوان «ویروس‌یاب مستعان» برای مقابله با کرونا مورد انتقاد گسترده قرار گرفت.

خبرگزاری رسمی دولت،‌ ایرنا،‌ روز ۳۱ فروردین‌ماه در گزارشی نوشته بود نخستین‌بار نیست که «ناکارآمدی»‌ این تجهیزات و صنایع نیروهای مسلح کشور را درگیر انتقاد کرده است.

در حوزه تقویت صنایع هوایی و فضایی، طی سال‌های اخیر دولت روحانی نیز به تلاش‌هایی از جمله تغییر ساختار سازمان فضایی و بازگرداندن آن از نهاد ریاست‌جمهوری به وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات دست زده بود.

این تغییر به گفته رییس سازمان فضایی در سه سال اخیر با «تخصیص بیشترین سهم از بودجه وزارت ارتباطات» همراه شد.

سرمایه‌گذاری تصاعدی روی ماهواره

با وجود انتقادات داخلی و واکنش‌های بین‌المللی، اعتبارهای اختصاص داده شده به بخش فضایی در دست‌کم دو سال اخیر رشد یافته است.

خبرگزاری ایسنا نوشت که در لایحه بودجه سال ۱۳۹۷، اعتباری بالغ بر « ۱۱ هزار و  ۸۰۰ میلیارد ریال» به فعالیت‌های فضایی ایران اختصاص یافته بود.

سرمایه‌گذاری برای این بخش در پی خروج آمریکا از برجام،‌ افزایش تنش با غرب و تشدید تحریم‌ها بیشتر از قبل شده و گزارش‌های رسمی نیز حکایت از ادامه آن دارد.

در دی‌ماه سال ۱۳۹۷، رسانه‌ها از افزایش «۴۴۷ درصدی» بودجه پژوهشگاه فضایی ایران خبر دادند.

این در حالی است که در آذرماه سال گذشته نیز رییس سازمان فضایی کشور از افزایش «حدود دو برابری» بودجه بخش فضایی خبر داد.

چالش کرونا؛‌ مشکلات عمرانی و حقوق کارگران

اکنون همه‌گیری بحران کرونا، کاهش درآمد نفتی ایران به دلیل تحریم‌ها و پایین آمدن تقاضا برای نفت و قیمت آن و همچنین کمبود اعتبار برای بخش درمانی حساسیت افکار عمومی را بیش از پیش روی این دست‌ پروژه‌ها افزایش داده است.

علی اکبری، نماینده شیراز،‌ ۱۶ فروردین‌ماه گفته بود که «تمام منابع دولت ایران» از جمله فروش نفت،‌ مالیات و دارایی‌ها امسال صرف مشکلات و آثار کرونا خواهد شد.

ادامه تخصیص بودجه‌های میلیارد تومانی و میلیون یورویی به فعالیت‌های فضایی در دولت و نیروهای نظامی در حالی است که روحانی پیشتر از مردم خواسته بود با «سختی‌ها» همراهی کنند.

از یک سو، در حالی که آمار رسمی از تورم بالای ۴۰ درصد خبر می‌دهد؛ طی هفته‌های گذشته دولت با چالش تصویب دستمزد کارگران و همچنین متناسب‌سازی حقوق بازنشستگان و کارمندان روبه‌رو شده است.

از سوی دیگر، نظرسنجی‌های رسمی نهادهای حکومت ایران نشان می‌دهد دست‌کم ۵۰ درصد مردم کشور با کاهش درآمد به دلیل بحران کرونا مواجه شده‌اند.

تشدید وخامت اوضاع اقتصادی در شرایطی ادامه می‌یابد که علی ربیعی،‌ سخنگوی دولت، هم در یادداشتی در روزنامه ایران نوشت که بیش از سه میلیون شاغل رسمی و چهار میلیون شاغل غیررسمی در معرض اخراج قرار گرفته‌اند.

با این حال، هم مقام‌های نظامی و هم دولتی از عزم خود برای پیشبرد برنامه‌های فضایی سخن می‌گویند.

https://news.gooya.com/2020/04/post-37774.php

The post ویروسی خطرناکتر از کرونا برای ایران و منطقه ! appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>
/news/uirusi-khtrnaktr-az-kruna-brai-airan-u-m/feed/ 0
صرف هزینه های میلیاردی برای موشک پرانی در شرایط بحران کرونایی /news/srf-hzinh-hai-miliardi-brai-mushk-prani/ /news/srf-hzinh-hai-miliardi-brai-mushk-prani/#respond Sat, 25 Apr 2020 19:44:32 +0000 /?p=2726 در حالی که پرتاب ماهواره نظامی «نور» از سوی سپاه پاسداران هنوز با واکنش افکار عمومی در داخل ایران و محکومیت کشورهای غربی مواجه است، پژوهشکده علوم و فناوری هوافضای دانشگاه امیرکبیر از تصمیم برای سرمایه‌گذاری روی ساخت ماهواره «پیام ۲» خبر داده است. مصطفی صفوی،‌ رییس این پژوهشکده، روز شنبه ششم اردیبهشت‌ماه در گفت‌وگو …

The post صرف هزینه های میلیاردی برای موشک پرانی در شرایط بحران کرونایی appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>
در حالی که پرتاب ماهواره نظامی «نور» از سوی سپاه پاسداران هنوز با واکنش افکار عمومی در داخل ایران و محکومیت کشورهای غربی مواجه است، پژوهشکده علوم و فناوری هوافضای دانشگاه امیرکبیر از تصمیم برای سرمایه‌گذاری روی ساخت ماهواره «پیام ۲» خبر داده است.

مصطفی صفوی،‌ رییس این پژوهشکده، روز شنبه ششم اردیبهشت‌ماه در گفت‌وگو با باشگاه خبرنگاران جوان ضمن تایید آغاز ساخت «پیام ۲» گفت قرار است این ماهواره در ارتفاع مدار «لئو» که حدود ۵۰۰ تا ۶۰۰ کیلیومتر پیش‌بینی شده قرار بگیرد. او از این پروژه به عنوان «یک چالش بزرگ و قابل توجه» برای صنعت فضایی کشور یاد کرد.

ابراز تمایل حکومت ایران برای سرمایه‌گذاری روی چالش‌های بیشتر در حوزه هوافضا در شرایطی صورت می‌گیرد که تاکنون آمریکا، فرانسه،‌ بریتانیا،‌ اسرائیل و آلمان ابعاد نظامی پرتاب ماهواره از سوی سپاه پاسداران را مورد انتقاد قرار داده و آن را خلاف قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل متحد دانسته‌اند.

در داخل کشور نیز با آن‌که حسن روحانی، علی شمخانی و محمدجواد آذری جهرمی،‌ رییس جمهوری، دبیر شورای عالی امنیت ملی و وزیر ارتباطات ،‌ به سپاه پاسداران تبریک گفته‌اند؛‌ سرمایه‌گذاری و تمرکز منابع مالی کشور روی این موضوع هم‌زمان با همه‌گیری بحران کرونا از سوی کاربران رسانه‌های اجتماعی مورد انتقاد قرار گرفته است.

برخی کاربران سرمایه‌گذاری مالی روی این پروژه‌ها و همچنین تناقض آن با اظهارات قبلی فرماندهان ارشد نظامی و دولتی درباره تاثیر فشار تحریم‌ها بر تنگنای مالی کشور را مورد اشاره قرار داده‌اند.

پیش از این و ‌در آخرین تلاش، پرتاب ماهواره «ظفر» در مهرماه سال گذشته با شکست روبه‌رو شد که یک‌بار دیگر حاشیه‌های مالی این دست پروژه‌ها را مورد توجه رسانه‌ها قرار داد.

وزیر ارتباطات در همان زمان در حساب توییتری خود تایید کرد که «دو میلیون یورو» برای آن ماهواره هزینه شده بود.

 

نام‌هایی با پشتوانه میلیاردی

در این حوزه، حکومت ایران پیشتر نام‌هایی از جمله «پیام»،‌ «فجر»، «نوید»،‌ «رصد»، «مصباح»، «ناهید» و… آزمایش کرده بود. نام‌هایی که هر کدام اعتبارهای میلیاردی پشت خود داشته‌اند و بعضا نیز با شکست مواجه شده‌اند.

ورود  و سرمایه‌گذاری نیروهای مسلح،‌ به خصوص سپاه پاسداران به عرصه ساخت تجهیزات علمی و تکنولوژی، هفته گذشته نیز یک‌بار دیگر با رونمایی از دستگاهی تحت عنوان «ویروس‌یاب مستعان» برای مقابله با کرونا مورد انتقاد گسترده قرار گرفت.

خبرگزاری رسمی دولت،‌ ایرنا،‌ روز ۳۱ فروردین‌ماه در گزارشی نوشته بود نخستین‌بار نیست که «ناکارآمدی»‌ این تجهیزات و صنایع نیروهای مسلح کشور را درگیر انتقاد کرده است.

در حوزه تقویت صنایع هوایی و فضایی، طی سال‌های اخیر دولت روحانی نیز به تلاش‌هایی از جمله تغییر ساختار سازمان فضایی و بازگرداندن آن از نهاد ریاست‌جمهوری به وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات دست زده بود.

این تغییر به گفته رییس سازمان فضایی در سه سال اخیر با «تخصیص بیشترین سهم از بودجه وزارت ارتباطات» همراه شد.

 

سرمایه‌گذاری تصاعدی روی ماهواره

با وجود انتقادات داخلی و واکنش‌های بین‌المللی، اعتبارهای اختصاص داده شده به بخش فضایی در دست‌کم دو سال اخیر رشد یافته است.

خبرگزاری ایسنا نوشت که در لایحه بودجه سال ۱۳۹۷، اعتباری بالغ بر « ۱۱ هزار و  ۸۰۰ میلیارد ریال» به فعالیت‌های فضایی ایران اختصاص یافته بود.

سرمایه‌گذاری برای این بخش در پی خروج آمریکا از برجام،‌ افزایش تنش با غرب و تشدید تحریم‌ها بیشتر از قبل شده و گزارش‌های رسمی نیز حکایت از ادامه آن دارد.

در دی‌ماه سال ۱۳۹۷، رسانه‌ها از افزایش «۴۴۷ درصدی» بودجه پژوهشگاه فضایی ایران خبر دادند.

این در حالی است که در آذرماه سال گذشته نیز رییس سازمان فضایی کشور از افزایش «حدود دو برابری» بودجه بخش فضایی خبر داد.

چالش کرونا؛‌ مشکلات عمرانی و حقوق کارگران

اکنون همه‌گیری بحران کرونا، کاهش درآمد نفتی ایران به دلیل تحریم‌ها و پایین آمدن تقاضا برای نفت و قیمت آن و همچنین کمبود اعتبار برای بخش درمانی حساسیت افکار عمومی را بیش از پیش روی این دست‌ پروژه‌ها افزایش داده است.

علی اکبری، نماینده شیراز،‌ ۱۶ فروردین‌ماه گفته بود که «تمام منابع دولت ایران» از جمله فروش نفت،‌ مالیات و دارایی‌ها امسال صرف مشکلات و آثار کرونا خواهد شد.

ادامه تخصیص بودجه‌های میلیارد تومانی و میلیون یورویی به فعالیت‌های فضایی در دولت و نیروهای نظامی در حالی است که روحانی پیشتر از مردم خواسته بود با «سختی‌ها» همراهی کنند.

از یک سو، در حالی که آمار رسمی از تورم بالای ۴۰ درصد خبر می‌دهد؛ طی هفته‌های گذشته دولت با چالش تصویب دستمزد کارگران و همچنین متناسب‌سازی حقوق بازنشستگان و کارمندان روبه‌رو شده است.

از سوی دیگر، نظرسنجی‌های رسمی نهادهای حکومت ایران نشان می‌دهد دست‌کم ۵۰ درصد مردم کشور با کاهش درآمد به دلیل بحران کرونا مواجه شده‌اند.

تشدید وخامت اوضاع اقتصادی در شرایطی ادامه می‌یابد که علی ربیعی،‌ سخنگوی دولت، هم در یادداشتی در روزنامه ایران نوشت که بیش از سه میلیون شاغل رسمی و چهار میلیون شاغل غیررسمی در معرض اخراج قرار گرفته‌اند.

با این حال، هم مقام‌های نظامی و هم دولتی از عزم خود برای پیشبرد برنامه‌های فضایی سخن می‌گویند.

The post صرف هزینه های میلیاردی برای موشک پرانی در شرایط بحران کرونایی appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>
/news/srf-hzinh-hai-miliardi-brai-mushk-prani/feed/ 0
کرونا، حقوق بشر و نئولیبرالیسم /news/kruna-hquq-bshr-u-nyulibralism/ /news/kruna-hquq-bshr-u-nyulibralism/#respond Sat, 25 Apr 2020 19:38:44 +0000 /?p=2723 ۱) با شیوع ویروس کرونا در استان ووهان چین، بسیاری از مقام‌های کشورهای غربی و همین‌طور تحلیل‌گرانی که برای رسانه‌های «جریان اصلی» کار می‌کردند، رویکرد دولت چین در قبال شیوع ویروس کرونا را «غیردموکراتیک» و «ناقض حقوق و آزادی‌های مدنی» معرفی کردند. آن‌ها می‌گفتند سیاستی که دولت چین برای مهار ویروس کرونا در پیش گرفته …

The post کرونا، حقوق بشر و نئولیبرالیسم appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>
۱) با شیوع ویروس کرونا در استان ووهان چین، بسیاری از مقام‌های کشورهای غربی و همین‌طور تحلیل‌گرانی که برای رسانه‌های «جریان اصلی» کار می‌کردند، رویکرد دولت چین در قبال شیوع ویروس کرونا را «غیردموکراتیک» و «ناقض حقوق و آزادی‌های مدنی» معرفی کردند. آن‌ها می‌گفتند سیاستی که دولت چین برای مهار ویروس کرونا در پیش گرفته است، به جهت این که به نقض حقوق اساسی شهروندان می‌انجامد، با ارزش‌های حقوق بشری هم‌خوانی ندارد و نمی‌شود در جوامع و کشورهای غربی تکرارشان کرد.

با این حال خیلی زود، با شیوع ویروس کرونا در کشورهای اروپایی و بعدتر در ایالت‌های مختلف آمریکا، شرایط به کلی تغییر کرد و دولت‌های غربی نیز در نهایت آشکار یا نهان، دست به تدابیر و اقدامات محدود‌کننده زدند. اقداماتی که به لحاظ شکلی و نمادین، «ناقض حقوق و آزادی‌های شهروندان» قلمداد می‌‌شود.

برای مثال در بریتانیا به نیروهای پلیس اختیارات گسترده‌ای داده شد. این اختیارات حتی می‌تواند به بازداشت شهروندان بینجامد. یا در اسرائیل، از توان و امکانات «موساد»، سرویس اطلاعات خارجی اسرائیل، برای مبارزه با ویروس کرونا استفاده شد.

همزمان بسیاری از دولت‌ها، از جمله آلمان و کانادا، در حال آزمایش یا به‌کارگیری نرم‌افزار جدیدتر شُنود و ردیابی شهروندان هستند. انتظار می‌رود در آمریکا، روسیه و سایر کشورهای دیگر، طرح‌ها و برنامه‌های مشابهی، با استفاده از فن‌آوری‌های هوش مصنوعی برای تشخیص چهره و ردیابی شهروندان در فضاهای عمومی به کار گرفته شده باشد.

۲) کشورهای درگیر با ویروس کرونا، به لحاظ اقتصادی، سیاسی، رژیم‌های حقوقی و مقررات تأمین اجتماعی، بیمه و … در وضعیت‌های بسیار متفاوتی قرار دارند. شرایط در چین، ایران، کره جنوبی با آمریکا، کانادا یا برزیل متفاوت است. حتی در میان کشورهای اروپایی هم وضعیت یکسانی به لحاظ حقوقی یا سیاست‌ها و برنامه‌های دولتی وجود ندارد.

با وجود تمامی این تفاوت‌ها، سازمان‌ها و فعالان حقوق بشری نگرانی‌‌های مشترکی دارند. آن‌ها نگرانند که دولت‌ها در جریان مبارزه با گسترش ویروس کرونا، تعهدات حقوق بشری پیشین خود را نادیده بگیرند یا در خلال این «شرایط اضطراری»، مقررات تازه‌ای وضع کنند که در نهایت به نقض دامنه‌دار حقوق و آزادی‌های اساسی شهروندان بینجامد.

نقض حریم خصوصی افراد، منع تجمع و گردهمایی‌ها، بازداشت‌های خودسرانه، حق دسترسی به اطلاعات و از میان رفتن آزادی رفت‌ و آمد، از نگرانی‌های اصلی فعالان و سازمان‌های حقوق بشری است.

۳) مواردی که در بندهای پیشین اشاره شده همگی در زمره حقوق و آزادی‌های «مدنی-سیاسی» می‌گنجند. به لحاظ تئوری، تأمین این دست از حقوق و آزادی‌ها، مستلزم «عدم دخالت دولت» است. بر همین اساس است که تحلیل‌گران یا سیاست‌گذاران عمدتا «لیبرال»، می‌گویند هرچه دولت کوچک‌تر باشد، یا کم‌تر در امور جامعه دخالت کند یا به فعالیت‌ها و زندگی مردم کاری نداشته باشد و …، «حقوق بشر» نیز به همان میزان بیش‌تر محقق خواهد شد.

اما واقعیت این است که گستره‌ حقوق بشر صرفا محدود به حقوق و آزادی‌های مدنی-سیاسی، یا «حقوق بشر نسل اول» نمی‌شود. مجموعه بزرگ و مهمی از حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی وجود دارد که نه تنها به خودی‌ خود در هیچ جامعه‌ای محقق نمی‌شود، بل که نیازمند دخالت مستقیم، برنامه‌ریزی، زیرساخت‌ها و تخصیص بودجه‌های عمومی است. حقوقی که تأمین آن را نمی‌توان به «بخش خصوصی» جامعه واگذار کرد و برای تحقق واقعی آن‌ها لازم است نیازهای اساسی مردم از حیطه‌‌ مناسبات بازار آزاد خارج شوند. در واقع این بخشی از مجموعه حقوق بشر است که به هنگام بحران‌های اجتماعی فراگیر، نظیر همه‌گیری ویروس کرونا، می‌تواند به عنوان «تدابیر حمایتی» عمل کند و تا اندازه‌ای از دامنه‌‌ پیامدهای ویران‌گر اقتصادی و اجتماعی بحران‌ بکاهد.

در ادبیات مرسوم «حقوق بشری»، به این دست از حقوق و آزادی‌ها، «نسل دوم حقوق بشر» یا حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی می‌گویند. در این چهارچوب، دسترسی به خدمات درمانی رایگان، یک «حق» به شمار می‌رود و دولت‌ها موظف هستند به‌ منظور تأمین این حق، بودجه‌گذاری‌های مناسب و درست داشته باشند.

۴) بحران همه‌گیری ویروس کرونا به‌خوبی نشان داد که اید‌ه‌های نئولیبرال و به تبع آن نگاه تقلیل‌گرایانه به موازین حقوق بشر تا چه اندازه سطحی و به‌هنگام بحران‌های جمعی خطرناک، ناکارآمد هستند.

«بهداشت و دسترسی به خدمات درمانی» به مانند سایر حقوق و آزادی‌های اقتصادی و اجتماعی نظیر «حق به آموزش» یا «تأمین اجتماعی»، «کالا» نیست و نباید در مناسبات «بازار آزاد» برای آن بهایی تعیین شود.

همان‌طور که اشاره شد دولت‌ها موظف هستند نگذارند تحقق این حقوق در اختیار «بازار آزاد» و ساز و کار عرضه و تقاضا قرار گیرد.

برای لحظه‌ای تصور کنید همین فردا واکسن ویروس کرونا تولید شود. آیا می‌شود بدون خارج کردن این محصول پزشکی از مناسبات «بازار آزاد» یا منافع شرکت‌های دارویی و سرمایه‌گذاران بورس‌ و …، با شیوع ویروس کرونا در سطح جهانی مقابله کرد؟

سایر نیازهای پزشکی که امروز به عنوان «کالا» به فروش می‌رسد نیز چنین وضعیتی دارند. در حال حاضر لازم است که دستکش، ماسک‌های صورت، الکل و سایر موارد مورد نیاز پزشکی، با نظارت‌های دقیق و دولتی، به رایگان در اختیار همه‌گان قرار گیرند. برای این کار دولت‌ها باید به طور مستقیم در روند تولید کارخانه‌ها و مراکز صنعتی دخالت کنند و ظرفیت‌های تولیدی موجود را در اختیار نیازهای واقعی کشور قرار دهند.

نباید فراموش کرد که با «کالایی شدن» خدمات درمانی یا خصوصی‌سازی‌ بخش سلامت جامعه، در عمل امکانی برای مقابله با بحران‌‌ها و اپیدمی‌‌‌ها وجود ندارد.

با نقض حق سلامت و دسترسی همگانی به خدمات درمانی، این خطر وجود دارد که بحران‌هایی از این دست، نه تنها در کوتاه‌مدت جان صدها هزار، بل که میلیون‌ها نفر را بگیرند، که حتی برای چندین نسل پیامدهای ویران‌گر اقتصادی، اجتماعی و سیاسی به همراه بیاورند.

۵) بحران همه‌گیری ویروس کرونا تنها با «حق به بهداشت و سلامت»، «حق حیات» یا حق دسترسی رایگان به خدمات درمانی گره نخورده است. مجموعه دیگری از «حقوق اقتصادی-اجتماعی» وجود دارد که در این شرایط بحرانی می‌تواند به مثابه «تدابیری حمایتی-تکمیلی» عمل کند. حقوقی که این روزها باید بیش از گذشته مورد توجه فعالان سیاسی و اجتماعی و کنشگران حقوق بشری باشد.

در ذیل به چند «حق» مرتبط با شرایط کنونی اشاره می‌شود.

حق کار و تأمین اجتماعی

تنها در یک ماه گذشته، ده‌ها میلیون نفر در سراسر جهان کار یا منبع درآمدی خود را از دست داده‌اند. فقط در ایالات متحده، بیش از ۲۶ میلیون نفر تا اواخر ماه آوریل به شمار بیکاران جامعه اضافه شده‌اند. برخی از دولت‌ها از جمله دولت آمریکا، به ناچار برای کوتاه‌مدت بسته‌های حمایتی یا کمک‌های مادی در اختیار شهروندان قرار داده‌اند.

با این حال به ‌نظر می‌رسد با تداوم و گسترش بحران، کمک‌های مستقیم دولت‌هایی نظیر آمریکا، کانادا، استرالیا و برخی از کشورهای اروپایی و… در این حد و اندازه‌ها نمی‌تواند کارساز باشد. دولت‌ها لازم است با صرف بودجه‌های مشخص، با تصویب مقررات تازه و اخذ مالیات‌های گسترده از ثروتمندان و شرکت‌های تجاری و مالی، منابع مالی لازم را برای استخدام میلیون‌ها نفر فراهم کنند. واقعیت این است که بدون برنامه‌های اقتصادی گسترده‌ و دامنه‌دار نظیر آنچه که در دهه ۱۹۳۰ در زمان ریاست جمهوری روزولت در آمریکا به کار رفت، امکانی برای تأمین «حق کار» وجود نخواهد داشت.

امکان حداقل معیشت

حق حیات به مثابه بنیادین‌ترین حق در مجموعه حقوق بشر، پیوند نزدیکی با فراهم ساختن حداقل امکانات معیشتی دارد. انتظار می‌رود در شرایط کنونی، ده‌ها میلیون نفر به زیر خط فقر کشیده شوند. این افراد حتی ممکن است به حداقل‌های امکان معیشت از قبیل غذا، دارو، آب سالم و … نیز دسترسی نداشته باشند.

دولت‌ها وظیفه دارند بر اساس تعهدات حقوق بشری خود، «حداقل‌های امکانات معیشت» را برای عموم مردم به‌ ویژه در شرایط بحرانی فراهم کنند.

این برنامه نیز بدون دخالت مستقیم دولت و نهادهای عمومی امکان‌پذیر نخواهد بود.

منع تبعیض و حمایت از گروه‌های خاص

پناهجویان، بی‌خانمان‌ها، گروه‌های اقلیت‌‌، دگرباشان جنسی و سایر به حاشیه‌رانده‌شدگان اجتماعی، به هنگام بحران‌های اقتصادی یا درمانی آسیب‌پذیرتر هستند. این گروه‌های حاشیه‌ای در رژیم‌های حقوقی تبعیض‌آمیز یا در جوامعی که ارزش‌های حقوق بشری هنوز در آن‌ها ریشه‌های قوی ندارد، بیش‌تر از گذشته ممکن است در حاشیه قرار گیرند یا حقوق و آزادی‌های آن‌ها نادیده گرفته شود.

آشکار است که خدمات درمانی و سایر امکانات عمومی به طور برابر و منصفانه در اختیار گروه‌های حاشیه‌ای قرار ندارد. در شرایط فعلی، لازم است که دولت‌ها ساز و کارهای نظارتی خود را تقویت کنند. دولت‌ها باید برنامه‌های مشخصی به‌ منظور کاهش تبعیض‌های حقوقی یا موارد خشونت علیه گروه‌های آسیب‌پذیر، نظیر پناهجویان یا زنان و کودکانِ قربانیِ خشونت‌های خانگی، تهیه و اجرا کنند.

در میان‌مدت، به‌نظر می‌رسد که تشدید سیاست‌های ریاضت اقتصادی، افزایش موارد خارجی‌ستیزی، نژادپرستی و تقویت احزاب و نیروهای راست و پوپولیست، از پیامدهای جدی بحران همه‌گیری ویروس کرونا باشد.

در این میان، احزاب، رسانه‌ها و نیروهای پیشرو باید به دولت‌ها در سطح ملی و بین‌المللی فشار بیاورند تا به تعهدات حقوق بشری خود در زمینه تأمین حقوق اقتصادی و اجتماعی، پای‌بند باشند.

واقعیت این است که بدون دخالت و همکاری سازمان‌یافته‌ نیروهای پیشرو، بدون تغییر جدی در رویکردهای اقتصادی دولت‌ها، پیامدهای بحران همه‌گیری ویروس کرونا می‌تواند دستاوردهای چندین نسل را از بین ببرد و تجربه‌ مشابهی از فاشیسم را بار دیگر در برابر چشم جهانیان قرار دهد.

The post کرونا، حقوق بشر و نئولیبرالیسم appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>
/news/kruna-hquq-bshr-u-nyulibralism/feed/ 0
کرونا و به مسلخ رفتن اسلام ولائی! /news/bh-mslkh-rftn-aslam-ulayi/ /news/bh-mslkh-rftn-aslam-ulayi/#respond Sat, 11 Apr 2020 16:36:51 +0000 /?p=2706 احمد خاتمی، امام جمعه تهران، روز سه‌شنبه، ۱۹ فروردین، از ضرورت تشکیل ستادی برای مدیریت امور معنوی، در کنار ستاد ملی مبارزه با کرونا، گفت و تأکید کرد باید به مردم فهماند که حدیثِ «الدعاء شفاء من کل داء» همچنان حرف آخر را می‌زند. نگاهی به اخبار پراکنده از فعالیت‌های اخیر برخی نهادهای دینی و …

The post کرونا و به مسلخ رفتن اسلام ولائی! appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>

احمد خاتمی، امام جمعه تهران، روز سه‌شنبه، ۱۹ فروردین، از ضرورت تشکیل ستادی برای مدیریت امور معنوی، در کنار ستاد ملی مبارزه با کرونا، گفت و تأکید کرد باید به مردم فهماند که حدیثِ «الدعاء شفاء من کل داء» همچنان حرف آخر را می‌زند.

نگاهی به اخبار پراکنده از فعالیت‌های اخیر برخی نهادهای دینی و نظامی و رسانه‌ای جمهوری اسلامی نشان می‌دهد که ستادِ مدنظر آقای خاتمی عملاً در پشت‌پرده و با هزینه‌های ناپیدای بسیار شروع به کار کرده است.

اندیشمندان و دانشمندان جهان از یک سو و سیاستمداران و دولتمردان و اقتصاددانان برخی کشورها از سوی دیگر به این فکر می‌کنند که دنیای پساکرونا چگونه دنیایی خواهد بود و از هم‌اکنون برای آن مهیا می‌شوند.

اما از برخی اقدامات حکومتی ایران و گفتار برخی مقامات آن چنین برمی‌آید که بزرگ‌ترین نگرانی جمهوری اسلامی در دوران پساکرونا، نه اقتصاد و سلامت و رفاه و عدالت اجتماعی، که فروریختن باورهای دینی و مذهبی در میان جامعه و پاره شدن آخرین رشته‌های اتصال توده مردم مذهبی به نظام اسلامی است.

پس از نزدیک به یک ماه از شیوع ویروس کرونا در ایران، متولیان اماکن مذهبی مجبور به بستن این مراکز شدند

بیشتر در این باره:

آیا ویروس کرونا روند سکولار شدن جامعه ایران را شتاب می‌بخشد؟

هنگامی که کانون شیوع کرونا بودن قم از پرده بیرون افتاد، در اوایل اسفند ۹۸، نماینده علی خامنه‌ای در قم حرم معصومه را دارالشفاء اعلام کرد و گفت «باید این‌جا باز باشد و مردم با قوت بیایند». و حالا، در آستانه نیمه شعبان، معاون فرهنگی مسجد جمکران اعلام کرده است که تمامی خیابان‌های ورودی به این مسجد و مسیرهای اطراف مسدود است و هیچ کس نیاید.

در این فاصلهٔ چهل‌واندی روزه، ویروس کرونا نه‌تنها تمام ایران را درنوردیده که باورهای دینی و مذهبی اسلام و به‌خصوص تشیع در موضوع «دعا و شفا و توسل به امامان شیعه» را نیز در ذهن باورمندان به مسلخ برده است. چه، به‌گفته عبدالکریم سروش، «هیچ دلیل عقلی و نقلی معتبری» وجود ندارد که «این خفتگان در خاک… صدای زائران را می‌شنوند و به آنها پاسخ می‌دهند و یا اساساً قدرت برآوردن حاجت آنها را دارند».

مثل هر رویداد غیرمترقبه سیاسی یا اجتماعی یا حتی طبیعی در ایران، کمی طول کشید تا مقامات جمهوری اسلامی از سردرگمی درآیند، و اکنون در این موضوع نیز گویی تازه به خود آمده‌اند و می‌کوشند با انواع فعالیت‌های تشکیلاتی دینی و مذهبی، از نوع پرسروصدا و تبلیغاتی، آب رفته را به جوی برگردانند.

هفته‌ها پس از انتشار ویدئوهای چالش رقص زنان و مردان پزشک و پرستار با ماسک در بیمارستان‌ها، که به‌رغم «غیرشرعی بودنش» جمهوری اسلامی چاره‌ای جز «کظم‌غیظ» در برابر آن نداشت، حالا احمد خاتمی از «شاد نگه داشتن مردم به هر قیمتی» انتقاد می‌کند و از ضرورت تشکیل ستاد معنوی می‌گوید، با این استدلال که «به‌شدت نیازمند بالا آوردن فاز دینی و اعتقادی مردم در فضای مجازی و در رسانه هستیم».

اگر از پراکنده‌کاری‌های پایگاه‌های بسیج محلات در ضدعفونی کردنِ غیراستاندارد و حتی زیان‌بار مکان‌های عمومی و انتشار گسترده اخبار آن که عملاً به ضدتبلیغ انجامید بگذریم، و نیز اگر چشم‌مان را ببندیم بر بردن پارچه‌های «متبرک به حرم معصومه و رضا» که همان هم واکنش منفی اجتماعی گسترده‌ای را برانگیخت، اکنون با موجی از فعالیت‌ها برای مبارزه با چیزی مواجه هستیم که جمهوری اسلامی آن را «قم‌هراسی و اسلام‌هراسی» در موضوع کرونا نامیده است.

«گروه‌های جهادی طلاب» برای حضور در بیمارستان‌ها و آرامستان‌ها جهت غسل دادن اموات و پاسخگویی در باب ابهامات دینی در بسیاری شهرها شکل گرفته است و علیرضا اعرافی، مدیر حوزه‌های علمیه، از آنان تقدیر می‌کند و می‌گوید که «تاریخ پیشگامی حوزویان در مبارزه با کرونا را گواهی خواهد داد».

آقای اعرافی که عضو منصوب رهبر جمهوری اسلامی در شورای نگهبان هم هست، به آیسسکو (سازمان علمی، فرهنگی وابسته به سازمان کنفرانس اسلامی) نیز نامه می‌نویسد و آن را در رسانه‌ها منتشر می‌کند تا تأکید کند که «نهاد و مرجعیت دینی هرگز اسیر دوقطبی‌های ساختگی میان علم و دین و درمان و دعا نبوده و نخواهد شد».

با برگزاری میزگردهایی با حضور برخی پزشکان قمی ادعا می‌شود که قم نه‌تنها منشأ شیوع ویروس کرونا در ایران نبوده است که «به‌ دلیل شناسایی نخستین مبتلایان در این شهر، قم بزرگ‌ترین خدمت را در مبارزه با کرونا در ایران انجام داد».

رئیس انجمن هنرهای تجسمی طلاب دفتر تبلیغات اسلامی از انتشار فراخوان پویش «نذر هنری» هنرمندان طلبه و غیرطلبه برای «معرفی ارزش‌ها و زیبایی‌های شهر قم و مبارزه با قم‌هراسی» خبر می‌دهد و و فروریختن قدسی بودن قم و مراکز مذهبی در ذهن باورمندان را ویروسی «خطرناک‌تر از ویروس کرونا» معرفی می‌کند.

انتشارات وابسته به «آستان قدس رضوی» کتابی را مخصوص نوجوانان و جوانان در قالب پرسش و پاسخ بین یک دختر و پدرش منتشر می‌کند برای پاسخ دادن به «شبهات دینی، تعطیلی اماکن مذهبی، اهمیت مقدسات و شعائر دینی، مناجات و توسل و…»، و این کتاب را علاوه‌ بر نسخه کاغذی رایگان در اینترنت نیز پخش می‌کند.

شورای هماهنگی تبلیغات اسلامی تهران از مردم می‌خواهد شب نیمه‌شعبان، همزمان با بلندگوی مساجد و اماکن عمومی، به پشت‌بام‌ها بروند و فریاد بزنند «یا مهدی ادرکنی»، و از راه‌اندازی ۷۵۰ کاروان شادی در تهران به‌ مناسبت تولد امام دوازدهم شیعیان با کمک سپاه و بسیج و «انتشار تولیدات محتوایی در فضای مجازی و فضای رسانه‌ای» خبر می‌دهد.

این‌ها فقط برخی موارد از فعالیت‌های تشکیلاتی جمهوری اسلامی برای ترمیم و بازسازی باورها و اعتقادات مذهبی درهم‌شکسته است.

واکنش‌های دینی و اعتقادیِ غیرعقلانی و غیرعلمی به موضوع ویروس کرونا مختص ایران نیست.

اگر در ایران یک آیت‌الله عضو مجلس خبرگان رهبری مبتلا به کرونا، چند روز پس از آن‌که می‌گوید با خوردن «تربت امام حسین» حالش خوب شده، می‌میرد؛ در آمریکا هم یک کشیش می‌کوشد با فوت کردن در برابر دوربین تلویزیون ویروس کرونا را از مردم آمریکا دور کند. در اورشلیم هم پلیس با یهودیانی که حاضر به ترک اجتماع دینی خود در اماکن مذهبی نیستند، با خشونت برخورد می‌کند.

مسئله اما این است که کشیشان و خاخامان زمام اداره هیچ کشوری را در دست ندارند، اما در ایران، زمام امور، سراپا، در دست روحانیتی است که بیش از ۴۰ سال است یکسره و به هر طریق بر تزریق احکام و باورهای دینی به‌طور عام و آموزه‌های شیعی به‌طور خاص بر همه شئون سیاسی و اجتماعی و اقتصادی پای فشرده‌ است.

ستاد مخفی مدیریت معنوی کرونا که امام‌جمعه تهران می‌کوشد ابعاد آن را گسترده‌تر کند، برآمده از همین حرص‌ومیل چهل‌سالهٔ روحانیت در حفظ و اِعمال قدرت از طریق دین و مذهب است.

Farda radio

The post کرونا و به مسلخ رفتن اسلام ولائی! appeared first on کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن.

]]>
/news/bh-mslkh-rftn-aslam-ulayi/feed/ 0