کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن نشریه الکتریکی کانون تورکمن
در تازههای پزشکی این هفته نگاهی داریم به: بیماری دیابت، موبایل اسکلت نسلهای بعد را تغییر میدهد، ژنها مقصر تنفر از طعم سبزیها و افسردگی و اسکیزوفرنی بلای جان سیگاریها.
۱۴ نوامبر، فردریک بنتینگ؛ مردی که در سال ۱۹۲۱ انسولین را کشف کرد، چشم به جهان گشود. فدراسیون بینالمللی دیابت نیز در سال ۱۹۹۱ این روز را به عنوان روز جهانی دیابت در نظر گرفت.
به گزارش پایگاه خبری فدراسیون بینالمللی دیابت (International Diabetes Federation)؛ دیابت در سال ۲۰۱۷، باعث مرگ ۴ میلیون نفر در سراسر جهان شد و نزدیک به ۷۲۷ میلیارد دلار هزینه به حوزه سلامت دولتها تحمیل کرد. این عدد بسیار بیشتر از بودجههای دفاعی ایالات متحده و چین است.
هماکنون ۴۲۵ میلیون بزرگسال در جهان از دیابت رنج میبرند و پیشبینی میشود این رقم تا سال ۲۰۳۰ میلادی به ۵۲۲ میلیون نفر برسد. دیابت هنوز در ۲۱۲ میلیون نفر، تشخیص داده نشده است. این بیماری عامل اصلی ابتلا به بیماریهای قلبی عروقی است و دو سوم مبتلایان به دیابت به دلیل بیماریهای قلبی جان خود را از دست میدهند.
انتخاب شعار “خانواده و دیابت” در روز جهانی دیابت به دلیل آگاهی از تاثیر دیابت بر خانواده و نقش خانواده در مدیریت، مراقبت و پیشگیری از این بیماری است. این در حالی است که بنا به اعلام فدراسیون بینالمللی دیابت، بیش از یک میلیون کودک و نوجوان، به دیابت نوع ۱ مبتلا هستند ولی بسیاری از خانوادهها و والدین قادر به تشخیص علائم هشدار دهنده دیابت در فرزندان خود نیستند و درمان آنها اغلب با تاخیر آغاز میشود.
اگرچه دیابت نوع یک، بیماری خودایمنی است به سختی میتوان از ابتلا به آن پیشگیری کرد، اما با اصلاح رفتارهای غلط و ناسالم در زندگی، میتوان درمان آن را سادهتر کرد و حتی به راحتی به دیابت نوع ۲ مبتلا نشد.
فدراسیون بینالمللی دیابت برای جلوگیری از ابتلا به این نوع دیابت، به جمعیت عمومی توصیههایی را ارائه داده است:
– هر روز حداقل سه وعده سبزیجات تیره رنگ و برگدار بخورید.
– هر روز سه وعده میوه تازه میل کنید.
– برای میان وعده، آجیلها را به ماست کمچرب اضافه و مصرف کنید. نوشیدنیهای حاوی قند نخورید.
– مصرف الکل را محدود به دو وعده نوشیدنی استاندارد در روز کنید.
– به جای گوشت فراوری شده، برشهای بدون چربی گوشت سفید، یا غذاهای دریایی میل کنید.
– به جای شکلات یا مربا، کره بادام زمینی بخورید.
– به جای نان سفید، برنج سفید و ماکارونی بدون سبوس، از نوع سبوسدار آنها استفاده کنید.
چربیهای اشباع نشده مانند روغن زیتون، روغن کانولا، روغن ذرت یا روغن آفتابگردان بخورید. کره، چربی حیوانات، روغن نارگیل و روغن نارگیل را از رژیمتان حذف کنید.
موبایل، اسکلت نسلهای بعد را تغییر میدهد؟
سر خم شده و چشمهای خیره به صفحه نمایش: میلیونها نفر در سراسر جهان هر روز با همین وضعیت در ملاء عام ظاهر میشوند.
به گزارش روزنامه فرانکفوتر آلگماینه؛ دو دانشمند استرالیایی با بررسی تصاویر اشعه ایکس ۱۲۰۰ جوان بین سنین ۱۸ تا ۳۰ سال، شاهد بروز تورم پوستی در پشت گردن ۴۰ درصد از این افراد بودند. به طوری که با کشیدن نوک انگشتان از وسط گردن به سمت بالا، این برجستگی قابل لمس بود. دانشمندان این تغییر در آناتومی را به استفاده بیش از حد از تبلت و تلفنهای هوشمند نسبت دادند.
در طول زندگی استخوانها با شرایط مختلف محیطی سازگار میشوند. به طور متوسط هر فرد در طول روز ۴ ساعت به صفحه موبایل یا کتاب خیره میشود. خم شدن سر که نزدیک ۶ کیلو وزن دارد، روی صفحه نمایش منجر به افزایش بار عضلات گردن میشود. بدن در این وضعیت، لایههای جدید استخوانی را در پشت گردن تشکیل میدهد.
اما اسکلت بدن انسانها، آخرین بار با تبدیل شدن جوامع شکارچی به جوامع کشاورزی تغییر کرد و اندازه فک آنها کوچکتر شد. این اتفاق اگرچه باعث بروز ضایعات فک و دندان در انسانها شد اما تلفظ آواها و حروف F و V را برای آنها ممکن ساخت.
رویش استخوان اضافی در پشت گردن، تا یک دهه پیش تنها در بدن برخی افراد سالمند قابل مشاهده بود. اما به گفته دانشمندان استرالیایی استفاده بیش از حد از فناوریهای دیجیتال و رشد استخوان اضافی در پشت گردن افراد جوان، میتواند آغاز تکاملی دیگر در ساختمان اسکلت بدن انسان باشد.
ژنها، مقصر تنفر از طعم سبزیها
از خوردن برخی از سبزیجات بخصوص خانواده کلم متنفر هستید؟ دانشمندان آمریکایی علت آن را کشف کردهاند: ژنهای گیرنده طعم و مزه.
به گزارش سی ان ان؛ وقتی افراد کنار میز غذا مینشینند، عطر و طعم مواد غذایی را به طور یکسان درک نمیکنند. در حالی که ۲۵ نوع مختلف از گیرندههای طعم در دهان ما وجود دارد، یکی از آنها برای کشف علت تنفر از برخی سبزیجات، مورد مطالعه قرار گرفته است: ژن TAS2R38 با دو نوع AVI و PAV. حدود ۵۰ درصد از ما به طور ذاتی میتوانیم هر نوع طعم تلخ و شیرین را به راحتی تجربه کنیم و حساسیتی از خود نشان ندهیم. ۲۵ درصد از ما دارای دو نسخه از ژن AVI هستیم و طعم تلخ خوراکیها را درک میکنیم اما نه به اندازه ۲۵ درصد دیگر یعنی کسانی که دارای دو نسخه از ژن PAV هستند.
متاسفانه گروه آخر به هیچوجه سراغ گیاهان تلخی که بعضا شامل خانواده کلم میشود، نمیروند. این سبزیجات کالری کمی دارند، سرشار از فیبر و ریزمغذیها، ویتامین A و C و مواد شیمیایی گیاهی هستند. مصرف این سبزیجات به کاهش التهاب در بدن که مقصر ابتلا به بیماریهای قلبی و سرطانها است، کمک فراوانی میکند.
به گفته محققان فقط به این دلیل که عدهای دو نسخه از این ژن تلخ را حمل میکنند به این معنی نیست که آنها نمیتوانند از سبزیجات لذت ببرند. تکنیکهای پخت و پز مانند اضافه کردن کمی چربی، کمی شیرینی، طعم دهندههای قوی مانند سیر یا گریل کردن آنها در فر، همگی میتوانند طعم و مزه کلی سبزیجات را تقویت کند و تلخی آنها را بگیرد.
افسردگی و اسکیزوفرنی؛ بلای جان سیگاریها
اگرچه استعمال سیگار در ایالات متحده از سال ۲۰۰۵ تاکنون بیش از ۲۵ درصد کاهش یافته است اما هنوز هم علت اصلی مرگ و میرهای ناشی از سرطان و بیماریهای قلبی محسوب میشود.
به گزارش Everyday Health؛ نتایج تحقیقات جدید محققان آمریکایی که به تازگی در مجله انجمن روان پزشکی آمریکا منتشر شده، حاکی از آن است که استعمال سیگار خطر ابتلا به بیماریهای روانی افسردگی، اختلال دو قطبی و اسکیزوفرنی را افزایش میدهد.
دکتر برایان بارنت؛ روانپزشک کلینیک کلیولند در اوهایو میگوید: هرچند کسانی که به اسکیزوفرنی مبتلا هستند، سه برابر بیشتر سراغ سیگار میروند، اما سیگار هم میتواند عامل ابتلا به این بیماری باشد. نیکوتین موجود در سیگار، باعث اختلال در مسیرهای دوپامینرژیک در مغز میشود و در نهایت میتواند شانس ابتلا به اسکیزوفرنی را بالا ببرد.
بنا به اعلام مرکز کنترل و پیشگیری از بیماریهای ایالات متحده، افسردگی، سومین علت شایع بستری افراد ۱۸ تا ۴۴ سال است و مبتلایان به افسردگی و اسکیزوفرنی، به طور متوسط ۲۵ سال زودتر از بزرگسالان سالم جان خود را از دست میدهند.
